عباسى به حكومت رسيد . پس وى فرمان داد تا قبر مطهر امام و قبور ياران آن حضرت را تخريب و قبرها را پر كردند و بر روى آنها آب جارى ساختند . به هر حال اين مطالب نشانگر آن است كه متوكل به شدت با على ( ع ) و خاندان آن حضرت كينه و دشمنى داشت و آنان را مورد آزار قرار مىداد .
سومين بار مرقد مطهر امام به دست منتصر تجديد بنا گرديد . چنان كه قبلا اشاره شد محمد بن ابى طالب به دنبال سخن خود ، پس از ذكر تخريب قبر شريف امام به متوكل مىگويد : پس از قتل متوكل فرزندش منتصر به حكومت رسيد . وى بر خلاف پدر نسبت به خاندان ابو طالب با عطوفت و مهربانى و نيكى رفتار مىكرد و اموال بسيارى در ميان آنان توزيع مىكرد و هم در دوران او بود كه قبور شهدا تجديد گرديد . بسيارى از مورخين نوشتهاند كه وى مردم را به زيارت قبر حسين ( ع ) تشويق مىكرد . مجلسى در كتاب بحار مىنويسد : آنگاه كه متوكل به قتل رسيد فرزندش منتصر كه به جاى پدر حكومت را به دست گرفت دستور داد حاير حسينى را بنا كنند و بارگاهى بر مرقد شريف امام بسازند ، و خود با خاندان علوى به نيكى رفتار مىكرد و بيم و ترس را از آنان دور مىساخت . در جلد سوم كتاب نامبرده در بخش مربوط به بناى مرقد امير المؤمنين ( ع ) آمده است كه بارگاهى كه بر روى قبر امام حسين ( ع ) ساخته شده بود به سال 273 ويران گرديد . در حالى كه مردم به سال 247 در امر خلافت با وى بيعت كردند منتصر ، بارگاه امام را در همان سال تأسيس كرد و پس از پنج سال وفات يافت . اما سيد بن طاووس مىگويد : بارگاه امام به دست داعى محمد بن زيد و در دوران حكومت معتضد بنا گرديد . در حالى كه مردم در سال 279 در امر خلافت با معتضد بيعت كردند و او به سال 289 دار فانى را وداع گفت .
تجديد بناى مرقد امام براى چهارمين بار به دست محمد بن زيد بن حسن بن محمد بن اسماعيل بن زيد بن حسن بن على بن ابى طالب ، ملقب به داعى صغير انجام گرديد . وى پس از برادرش حسن ملقب به داعى كبير به مدت بيست سال حكومت طبرستان را به عهده داشت . او بارگاه امير المؤمنين ( ع ) را در نجف و بارگاه امام حسين ( ع ) را در كربلا برپا ساخت . محمد بن ابى طالب به دنبال بيان سابق خود پس از ذكر تجديد بناى قبر امام در دوران حكومت منتصر مىگويد : همانطور كه دو مرقد مطهر على بن ابى طالب ( ع ) و حسين بن على ( ع ) به فرمان حسن داعى كبير و محمد داعى صغير فرزند زيد بن حسن بنا گرديد ، بارگاه اين دو امام نيز به دستور دو نفر نامبرده تأسيس شد ، و اين امر ما بين سالهاى 279 و 289 انجام گرديد . برخى از مورخين معاصر بر اين عقيدهاند كه بناى مزبور در سال 280 به پايان رسيده است . يكى ديگر از كسانى كه در تجديد بناى آرامگاه امام كوشيد ، عضد الدوله فنا خسرو بن بويه ديلمى بود . قبلا نيز گفته شد . محمد بن ابى طالب در پايان سخن خود پس از ذكر نوسازى محمد بن زيد مىگويد : عضد الدوله ، امير المؤمنين ( ع ) و حسين بن على ( ع ) را به شدت مورد تعظيم و تكريم قرار داد و در نوسازى بارگاه آن دو بزرگوار و تعيين اوقاف براى آنها سخت بكوشيد و همهساله به زيارت آنها مىرفت . در كتابى به قلم يكى از مورخين معاصر آمده است كه : به سال 371 كه عضد الدوله به زيارت بارگاه حسينى رفته بود در تزيين و نوسازى بناى اطراف حرم بكوشيد و دستور داد به ساكنين مجاور حرم شريف آن حضرت عطا و بخشش كنند و سرانجام پس از پنج سال كه حكومت عراق را به دست داشت به سال 372 از دنيا برفت و در زمان او بود كه رواقى به دست عمران بن شاهين معروف به رواق عمران ، در حاير حسينى ساخته شد .
ششمين بار بارگاه امام حسين به دست حسن بن مفضل بن سهلان ابو محمد رامهرمزى وزير سلطان الدولهء
سيره معصومان ( فارسي ) — صفحة 223
مساهمون: السيد محسن الأمين
ص٢٢٣