اصحاب آن حضرت را بنا ساختند قبيلهء بنى اسد بودند . همان افرادى كه پيكرهاى پاك حسين ( ع ) و يارانش را به خاك سپردند . در كتاب مزبور آمده است كه : در ميان اين امت خداوند از گروهى پيمان گرفت . اين گروه اندك كه بايستى اذعان كرد در ميان فرعونها و طاغوتيان زمان شهرتى نداشتند و كسى آنان را نمىشناخت . اما چه افتخارى كه اهل آسمانها و فرشتگان خوب آنها را مىشناختند . آنان اعضاى پاره پاره و اجساد غرق در خون اين مردان الهى و شهيدانى كه جانهاى پاك و طاهر خود را در راه حق نثار كرده و اجزاى پراكنده آنان بر زمين افتاده بود ، گردآوردند و به خاك سپردند . آنگاه در سرزمين طف نشانهاى بر روى قبر سيد الشهداء نصب كردند كه طى قرون و اعصار و گذشت ايام فراموش نگردد و محل آن پنهان نماند .
سيد بن طاووس در كتاب ، اقبال آورده است كه : گروه نامبرده كه همان طايفهء بنى اسد بودند ، جهت اجساد به خون خفتهء سيد الشهداء و يارانش اثر و نشانهاى قرار دادند كه محل آن بر كسى پوشيده نماند و اهل حق بدان آشنايى داشته باشند . اخبار مربوط به ديدار توابين از قبر شريف امام كه از اعمال خود به شدّت پشيمان گشته بودند ، در همان سالى كه يزيد به هلاكت رسيد . يعنى به سال 63 و يا 64 خود دليل بارزى است ، كه محل دفن آن حضرت مشخص بوده ؛ و قبر شريفش بنا گرديده است . اما بارگاه امام چنين نشان مىدهد كه چندين بار تكرار شده است .
نخستين بارگاهى كه براى امام حسين ( ع ) ساخته شده
بارگاه سيد الشهدا پس از ساختن قبر شريف آن حضرت براى نخستين بار در دوران بنى اميه بنا گرديد .
اخبار و روايات بسيارى آمده كه در زمان بنى اميه سقفى بر روى مزار امام و مسجدى نزديك آن ساخته شد و تا زمان هارون الرشيد از بنى عباس همچنان باقى بود . اما معلوم نيست چه كسى اولين بارگاه را ساخت .
محمد بن ابى طالب حسينى حايرى در كتاب خود تسلية المجالس و زينة المجالس ، در شهادت امام حسين ( ع ) مىنويسد : در كنار مرقد امام مسجدى بنا گرديده و پس از انقراض حكومت بنى اميه و در زمان بنى عباس نيز همچنان باقى بوده . . . كه در صفحات آينده به سخنان نامبرده اشاره خواهد شد .
سيد على بن طاووس در كتاب اقبال به نقل از حسين بن ابى حمزه مىنويسد : در اواخر زمان بنى اميه سقفى بر روى آن ساخته شد و براى آن دربى نيز بنا گرديد . وى در ادامهء سخن خود مىگويد : در اواخر حكومت بنى اميه بود كه روزى من به قصد زيارت قبر حسين ( ع ) به راه افتادم . همين كه نزديك درب حاير رسيدم ، مردى را مشاهده كردم كه مىگفت : چنانچه ارادهء زيارت قبر حسين را دارى از درب حاير وارد شو .
من نيز از همان درب حاير وارد بارگاه امام گشتم .
ابن قولويه در كتاب كامل الزياره در حديثى آورده است كه : امام صادق ( ع ) خطاب به جابر جعفى گفت :
چنانچه قصد زيارت قبر حسين ( ع ) را داشتى از درب نزديك حاير وارد شو و بر وى درود فرست ، و چنان كه نجاشى مىگويد ، وفات جابر در سال 128 اتفاق افتاده و مروان بن محمد كه آخرين حكمران بنى اميه بوده ، به سال 132 از دنيا رفته ، و با مرگ او حكومت بنى اميه منقرض شده است . بنابراين ساختمان بارگاه امام ( ع ) پيش از سال 128 بنا گرديده است .