وادى يانه « 1 »
252 - در قسمت غربى اين كوه « شلير » رودى موسوم به « وادى يانه » جريان دارد كه در قلعهاى به نام قشتال « 2 » مىريزد ، در محوطهء اين قلعه سنگ بزرگى است كه از آن آب خارج مىشود و آن سنگى سخت است كه ارتفاعش از زمين زياد است . در بالاى آن سوراخى است كه از آن آب به اندازهء هشت سنگ فوران مىكند كه مىتواند آسيابى را بچرخاند . در اين رود ماهيان فراوان زرد رنگى وجود دارد كه روى آنها لكههاى قرمزى است و دندانهاى نيش و كرسى دارند . در هيچ دريا و هيچ رودخانهاى ماهى لذيذتر از اين ماهى وجود ندارد . هنگامى كه بيننده فوران آب را از دل آن صخره مىنگرد به خيال او همچون شمشيرها و درخشش برق مىآيد ، سپس آب روى صخره پخش مىشود و به سوى وادى يانه پايين مىرود تا آنكه در رود وادى كبير مىريزد .
وادى الكبير
253 - به گفته مسعودى در كتابش ، وادى الكبير مركز اندلس است . اين رود از كوه شلير در مكانى موسوم به درّه ديلم كه مشرف بر شهر قيجاطه « 3 » است ، سرچشمه مىگيرد و از چشمهاى در آنجا ( درّه ديلم ) خارج مىشود ، از جايى كه بيرون مىآيد تا جايى كه به دريا مىريزد وادى كبير ناميده مىشود . اين رود در زمان بنى اميه به اين نام خوانده مىشد ، و در زمان استيلاى روم نام آن
هامش
( 1 ) .W di Y na - Guadiana ; cf . E . I . , II , 189 , Par C . F . Sey Bold .( 2 ) .Hisn Kasht l : Castel .( 3 ) .Kaydjata - Quesada .