از موجودات است .
در آيهء ديگرى خداوند چنين مىفرمايد : « بگو اگر جنّيان و انسانها بر اين همدست و مجتمع شوند كه همانندى براى اين قرآن بياورند همانندى برايش نخواهند آورد ، هر چند برخى پشتيبان برخى ديگر باشند » « 25 » .
نيز مىفرمايد : « اى جماعت جن و انسان اگر توان آن داريد كه از كرانههاى آسمانها و زمين بيرون رويد برويد ، اين در حالى است كه جز به سلطنت و قدرتى بيرون نخواهيد رفت » « 26 » .
ما از صريح اين آيات چنين استفاده مىكنيم كه انسان و پرى با يكديگر تفاوت دارند و نه انسان از پرى و نه پرى از انسان است . از سوى ديگر بر ما لازم است آنچه را از ظاهر الفاظ [ و بالتّبع الفاظ قرآن ] استفاده مىشود مورد استناد قرار دهيم ، مگر آن كه دليلى بر اين اقامه شود كه اين كلام با اين ظاهر ، با حقيقتى از حقايق دينى كه از ضرورات دين دانسته شده و يا با امرى از امور عقلى كه مخالفت با آن محال است تناقض دارد .
بنابراين آن كسانى كه مىخواهند لفظ جن را از ظاهر خود در قرآن كريم خارج سازند و بدان مفهومى ديگر دهند ، از همان كسانى هستند كه در غير محسوس نمىانديشند جز به مادّه ايمان ندارند و به تبع آن از ايمان به غيب بىبهرهاند ، ايمان به غيبى كه نخستين ركن ايمان و مرز جدايى ايمان و كفر است و به همين سبب نخستين وصف از اوصاف مؤمنان متّقى ايمان به غيب دانسته شده آنجا كه خداوند مىفرمايد : « اين كتاب هدايت متقين است ، كسانى كه به غيب ايمان دارند و . . . » « 27 » .
اينك اين پرسش مطرح مىشود كه حقيقت جن چيست ؟ در پاسخ مىگوييم
هامش
( 25 ) - اسراء / 88 .
( 26 ) - الرحمن / 33 .
( 27 ) - بقره / 2 - 1 .