مىفرمايد : « خداوند عامّهء مردم را به ستم خاصّه مورد مؤاخذه قرار نمىدهد مگر آنگاه كه ستم را مشاهده كنند و آن را تقبيح نكنند » . او همچنين وادار كردن ستمگران به عدالت را از سوى مردم واجب اعلام مىدارد و بر اين مهم تأكيد و توصيه فراوان مىكند ، آنجا كه مىفرمايد : « به خداوند سوگند به معروف و نيكى امر مىكنيد ، از بدى و منكر نهى مىنماييد ، دست ستمگر را مىبنديد و او را كاملا تسليم حق و در چهارچوب آن محدود مىسازيد يا آنكه خداوند دلهايتان را با همديگر نامهربان مىسازد و پس از آن به درگاه او دعا مىكنيد ، امّا دعايتان برآورده نمىشود » .
اين احاديث حاكى از دو نكته است :
الف : پايبندى فراوان رسول خدا ( ص ) به عدالت ، دعوت به آن و سختگيرى در مورد آن و نيز چنگ زدن به آن ، چرا كه عدالت در ذات خود نوعى كمال و حاكى از درستى دل و انديشه شخص - خواه حاكم باشد و خواه محكوم - و بالاخره كمال مطلق است ، اگر كه چنين كمالى وجود داشته باشد .
ب : اين حقيقت كه رسول خدا ( ص ) مردم را به عدالت اجتماعى فرا مىخواند زيرا همين عدالت است كه كار جامعه بدان سامان مىيابد و در پرتو آن نه مردى به همسر و خاندان خويش ، نه خويشاوندى به خويشاوندى ، نه رئيسى به مرؤوسى ، نه حاكمى به محكومى و نه صاحب ولايتى بر آنكه در ولايت اوست ستم روا مىدارد .
به سبب همين اهمّيّت عدالت است كه در حديثى قدسى رسول خدا ( ص ) از خداوند چنين نقل سخن مىكند كه « اى بندگان من ، من عدالت را بر خويش مقرّر داشتهام . پس شما نيز بر همديگر ستم مرانيد » .
157 - رسول خدا ( ص ) پس از بعثت تمامى خصومتهاى مسلمانان را - در امور خصوصى و عمومى - مورد داورى و قضاوت قرار مىداد و در اين قضاوتها حكم الهى را كه باطل از هيچ جانب - نه از پيش روى و نه از پشت سر - بدان راه
خاتم النبيين ( ص ) ( خاتم پيامبران ص ) ( فارسى ) — صفحة 454
مساهمون: حسين صابري
ص٤٥٤