مذهبِ تشيع » ريشه مىگيرد . اگر كسى راجع به اين مرد « 1 » ! از ديدگاه شيعه اطلاعى كسب كند و از مراتب تنفر شيعه نسبت به او و گفتار و كردارش آگاه گردد ، و سخن دانشمندان شيعه را - كه بىهيچگونه اختلافى وى را مورد طعن و هدف يورش قرار دادهاند - مورد مطالعه قرار دهد به اين نكته پىمىبرد كه تا چه حد و مقدارى نظريهء اين گونه نويسندگان به صواب نزديك است ؟ [ يعنى متوجه خواهد شد نظريهء آنان تهى از واقعيت و فاقد صحت است ] . بدون ترديد شيعه نخستين بار در حجاز - كه بايد آن را سرزمين تشيع برشمرد - پديد آمد » .
محمد كردعلى شيعه و يا از مدافعانِ شيعه نيست ؛ لكن امانت و تقواىِ علمى موجب گشت وى اين حقيقت را خالص و بدون شائبهء غرض ورزى و بدون اينكه تحت تأثير تعصبات مذهبى قرار گيرد ، اظهار نمايد ، تعصباتى كه حقرا ضايعكرده و چهرهءحقيقت را دگرگونه ساخته است .
محمد كردعلى سپس يادآور مىشود كه پيدايش شيعه در دمشق به قرن اول هجرى مىپيوندد » . « 2 »
هامش
( 1 ) . اين شخصيت را گروه زيادى از محققان ساختگى و افسانهاى مىدانند كه اصلًا وجود خارجى نداشت . جامعترين تحقيق در اين زمينه كتاب « عبدالله بن سبأ » اثر علامه مرتضى عسكرى است كه اساساً او و حدود صد و پنجاه صحابى ديگر كه نام آنها در تواريخ آمده است مجعول و ساخته افسانه سرايان است ( بنگريد به « مائهء و خمسون صحابى مختلق » از همين دانشمند ) . م .
( 2 ) . خطط الشام ، 5 / 251 و 256 .