و اين حكم كلى همهء اوليا و صالحين است هر چند در مراحل نزديكى به خدا متفاوت باشند ، بديهى است همهء اين مطالب با اعتقاد ثابت بر اينكه هيچ مؤثرى در عالم وجود جز خداى سبحان نيست در مشاهد مشرفه با همهء زائران فراوان چيزى جز توسل ( 1 ) كه بدان اشارت رفت ، ديده نمىشود . آنگاه آيا اين مطالب با عقيدهء به توحيد چه تضادى دارد ! اينان چه دشمنىاى با توحيد و اهل توحيد دارند ؟
« آنان را با تهمتشان رها كنيد ( 2 ) جز اين نيست كسانى مرتكب تهمت و دروغ مىگردند كه به آيات خدا ايمان نداشته باشند و آنان دروغگويانند » . ( 3 )
5 - گويد : عقيدهء شيعه به پيروى از معتزله ، انكار رؤيت خدا در روز قيامت و انكار صفات او و انكار خالقيت او نسبت به افعال بندگان است و اين انكار براى شبهات باطل و واضحى است در حالى كه اهل حديث و سنت و اثر ، مانند ائمهء اربعه ، اتفاق بر ايمان به همهء اين مطالب دارند و بين آنها اختلافى نيست در اينكه خداوند : خالق هر چيز حتى بندگان و افعال آنها است ، و خلافى در اين نيست كه خداوند روز قيامت ، ديده مىشود .
جاى شگفتى است كه شيعه از ترس تشبيه ، منكر اينها همه شده و معتقد به حلول ، و تشبيه صريح ، و خدائى بشر ، و توصيف خدا به صفات نقص است . و اهل سنت ، شيعه و معتزله را كه منكر اين صفات خدايند اهل بدعت مىدانند در 68 .
پاسخ - اين مرد ، دربارهء خدا و صفات او از ابن تيميه و شاگردش ابن القيم تقليد مىكند . و مذهب آنان را در اين مورد چنان كه زرقانى مالكى در شرح المواهب 5 / 12 آورده اثبات جهت و جسميت براى خداوند است . وى گويد مناوى گفته است : اما اينكه آن دو ( ابن تميه و ابن القيم ) بدعت گذارند ، جاى ترديد نيست . و قصيمى آن دو را و آرائشان را تقديس مىكند و جهت داشتن را
هامش
( 1 ) تفصيل و شرح اين مطالب را در جلد پنجم عربى اين كتاب آمده است .
( 2 ) اقتباس از آيه 112 سوره انعام : * ( فَذَرْهُمْ وَما يَفْتَرُونَ .
( 3 ) . 105 نحل : * ( إِنَّما يَفْتَرِي الْكَذِبَ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِآياتِ اللَّه وَأُولئِكَ هُمُ الْكاذِبُونَ .