منظور اجابت خواستهء ديگران ، علل تشريعها ، مانند : نماز ، روزه ، حج ، زكات ، خمس ، امر به معروف و نهى از منكر ، اسباب تحريم گناهان و منكرات را بيان فرمود . همچنين حضرتش رسالهاى در طب نوشته ، براى مأمون فرستاد و مأمون آن رساله را با آب طلا نگاشت .
از ديگر محافل علمى امام رضا عليه السّلام تشكيل مجالس تفسير قرآن بود .
حضرتش افزون بر تفسير قرآن ، دعاهاى مأثور از پدران و نياكان خود را به مردم مىآموخت ، تاريخ ناب و سرهء پيامبران و امتهاى پيشين را براى ايشان بازمىگفت و آنان را به مسير صحيح رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله و شاهراه روشن و كژىناپذير على بن ابى طالب عليه السّلام و سيرهء اهلبيت عليهم السّلام هدايت مىكرد . « 1 »
حضرتش عليرغم اينكه بهطور غيرمحسوس ، از سوى حاكميت زير نظر بود و در تنگناى سياسى قرار داشت ، توانست از شرايط فراهم آمده ، اما آكنده از خطرها ، بهره جسته ، به منظور صيانت شريعت جدش از تحريف ، به نشر علم و مفاهيم الهى بپردازد . امام عليه السّلام در راه انجام رسالتى كه شريعت بر عهده او گذارده و پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و پدران پاك حضرتش آن را بيان كرده بودند ، تمام توانمندىهايى را كه در اختيار داشت مستقيم و غيرمستقيم به كار بست . امام رضا عليه السّلام به بيان حقيقت و ماهيت خط انقلابى و الهى كه رهبرى آن را اهلبيت عليهم السّلام به عهده داشتند پرداخت و نيز ويژگىها و نشانههايى كه اين خط را از خط خلفا كه بر گردن مسلمانان سوار بودند متمايز مىكرد ، معرفى نمود .
او بر ضرورت استمرار و پايايى خط اهلبيت عليهم السّلام تا روز قيامت تأكيد مىورزيد . از اينرو مىبايست از ديد رهبرى كه سعادت امت اسلامى را
هامش
( 1 ) . مستدرك الامام الرضا 1 / 307 .