ميراث تفسيرى امام محمّد باقر عليه السّلام
شكّ نيست كه قرآن كريم اوّلين منبع تشريع اسلامى و مهمترين منبع فرهنگ اسلامى است كه به امّت اسلام و رسالت الهى هويّت بخشيده و امّت را به سمت كمال انسانى رهنمون مىگردد .
امام باقر عليه السّلام همچون ساير اهل بيت عليهم السّلام اهميّت ويژهاى به تلاوت ، حفظ و تفسير قرآن و حفاظت از آن در برابر دستاندازىهاى متجاوزان و ادّعاهاى دروغين دروغگويان مىدادهاند . جلسات تفسير قرآن آن حضرت به دليل فعّاليت معرفتى و جهاد علمى كه در خود امام باقر عليه السّلام وجود داشت زمينهء پربارى بود كه هويّت خاصّ امّت اسلام را به آنها عرضه مىداشت . از همين جا بود كه امام باقر عليه السّلام قسمتى از وقت خود را در شبانهروز به تفسير اختصاص داده و در آن ساعت به همهء زمينههاى آن مىپرداخت . دانشمندان زيادى از علماى تفسير باوجود همهء اختلافنظر و گرايشاتى كه داشتند به نزد آن حضرت آمده و چيزهاى زيادى از آن حضرت آموختهاند « 1 » .
بنابراين امام باقر عليه السّلام از درخشانترين مفسّران قرآن كريم در جهان اسلام مىباشد .
امام باقر عليه السّلام در تفسير قرآن راهى علمى و مخصوص به خود داشت كه با اهداف رسالت و اصول آن سازگارى داشته و برهمزننده بساط اهل رأى ، استحسان ، تأويل و ظنّ و گمان بود . بهعنوان مثال مىتوان به برخورد اعتراضآميز آن حضرت با قتاده اشاره كرد كه به او فرمودند : به من خبر رسيده است كه تو قرآن را تفسير مىكنى ! .
هامش
( 1 ) . باقر شريف القرشى ، حياة الامام المحمّد الباقر 1 / 174 .