هشام بن عبد الملك
روزى كه يزيد بن عبد الملك از دنيا رفت ، برادرش هشام بن عبد الملك به خلافت رسيد . و اين واقعه در روز بيست و پنجم شوّال واقع گرديد . هشام بن عبد الملك به احول بنى اميّه معروف بود . و احول بهمعناى كسى است كه چشم او لوچ باشد . وى به تمام كسانى كه داراى حسب و نسب شريف و بلند بودند حسادت كرده و با هر انسان شريفى دشمنى مىورزيد .
از جلوههاى بخل و خساست او اين است كه وى همواره مىگفت : درهم را بر درهم نه تا مال بسيارى شود « 1 » . وى به اندازهاى مال جمع كرد كه هيچ خليفهاى قبل از او اين مقدار مال جمع نكرده بود « 2 » .
وى خود اينگونه بر بخل و خساست خويش اعتراف كرده است كه : من هيچگاه بر چيزى حسرت نخوردهام به مانند حسرتى كه چون چيزى به كسى مىبخشم مبتلاى به آن مىشوم . خلافت همچون مريضى كه نيازمند داروست نيازمند پول است « 3 » .
آوردهاند كه هشام بن عبد الملك روزى وارد باغ ميوهء خود گرديد .
اصحاب و ياران او از ميوهء درختان خوردند . وى از آن پس به غلام خود دستور داد تا همهء آن درختان را بركند و بهجاى آنها زيتون بكارد تا كسى از آن نخورد « 4 » .
يعقوبى ، هشام بن عبد الملك را اينچنين توصيف مىنمايد : وى فردى
هامش
( 1 ) . البخلاء / 150 .
( 2 ) . اخبار الدول 2 / 200 .
( 3 ) . انساب الاشراف 8 / 399 ، چاپ دار الفكر ، تحريرشده 1419 هجرى .
( 4 ) . البخلاء / 150 .