2 . مسائلى كه محققان غيرمسلمان با آن مواجهند
الف . مسئلهء حقيقت و حقانيت
وقتى اين سؤال مطرح شود كه « آيا قرآن وحى حقيقى و اصيل است ؟ » لاجرم بايد سؤال ديگرى با آن قرين شود كه « اين سؤال چه معنايى دارد ؟ » . پيش از آنكه بتوانيم بگوييم كه آيا قرآن حقيقى و اصيل است يا نه ، بايد ذهنمان را در باب كلّ مسئلهء رابطهء زبان باتجربه ، و به ويژه تجربهء دينى ، يا حتى بهتر از آن ، با تجربهء انسان از حيات در كلّيت آن روشن سازيم . اين خود موضوعى درازدامن و گسترده است كه در اينجا فقط اجمالا به آن مىپردازيم .
سرآغاز بحث اين مىتواند باشد كه تمايزى بين دانش نظرى از عقايد و انديشههاى دينى و دانش تجربى از همين عقايد و انديشهها قائل شويم . اين تمايز در ساير زمينهها هم پيدا مىشود . يك محقق ممكن است كه توصيف و گزارش علمى در باب چيزهاى مختلفى كه به هنگام مستى بر بدن انسان حادث مىشود آموخته باشد ؛ ولى اگر زندگانى