1 . آموزهء وحدانيت خدا « 1 »
آموزهء وحدانيت خدا ، در قرآن اساسى است و مركزيت دارد . قرآن هم مانند كتاب مقدس [ عهدين ] وجود خداوند را مسلم مىگيرد و دربارهء آن بحث و احتجاج نمىكند . در آيات و عبارات اوليهء وحى ، نكاتى كه مؤكّدا مطرح مىگردد ، اين است كه خداوند مهربان است ، و همو قادر مطلق است . اين نكات با دعوت به توجه به « آيات » در طبيعت ( چنانكه در نخستين بخش فصل پيشين بيان شد ) تأييد و تقويت مىشود . همهء انواع پديدههاى طبيعى به نحوى سامان يافتهاند كه به حفظ و تداوم حيات بشرى و راحت و رفاه افراد انسانى مدد برسانند . نظر به تأكيد بر مهربانى خداوند است كه سورههاى قرآن با بسمله ، يعنى جملهء
« بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ »
آغاز مىگردد .
همه توانى يا قدرت مطلقهء خداوند بيش و پيش از هرچيز در قدرت او بر خلقت آشكار مىشود . او خالق همهچيز است ؛ هرآنچه در آسمانها و زمين و ما بين آنهاست [ سورهء رعد ، آيهء 16 ؛ سورهء « ق » ، آيهء 38 و غيره ] . خدايان ادعايى مشركان از خلق هر موجودى ناتوانند [ فرقان ، 3 ؛ احقاف ، 4 ] ، حتى از آفرينش يك مگس [ حج ، 73 ] . آفرينش هر موجودى وقتى تحقق مىيابد كه خداوند به آن مىگويد : باش / موجود شو . « و چون امرى را اراده كند ، فقط به آن مىگويد : موجود شو ، و بىدرنگ موجود مىشود . » [ غافر ، 68 و چند آيهء ديگر ] . اين [ امر ايجادى الهى ] بىشباهت به حكمى نيست كه در كتاب
هامش
( 1 ) . مقايسه كنيد با دايرة المعارف اسلام [ به انگليسى ] ، ويرايش دوم ، مقالهء « اللّه » ( نوشتهء لويى گارده ) ، بخش اول .