زيرا آن كه بدون بصيرت عمل كند چون كسى است كه به بيراهه مىرود ، هر چند از راه روشنش دور تر شود از مقصودش دور تر مىگردد . و عامل آگاه مانند رونده در راه روشن است .
پس هر كس بايد بنگرد كه آيا به پيش مىرود يا به عقب برمىگردد ؟
آگاه باش كه هر ظاهرى را باطنى مانند اوست ، آنچه ظاهرش پاك ، باطنش نيز پاك است ، و آنچه ظاهرش آلوده ، باطنش نيز آلوده است .
رسول راستگو ( صلّى اللّه عليه و آله ) فرمود : « بىشك خداوند گاهى دوست دارد بنده را و دشمن دارد عملش را ، و گاهى دوست دارد عمل را و دشمن دارد انجام دهندهاش را » .
آگاه باش هر عملى را گياهى است ، و هيچ گياهى را بىنيازى از آب نيست ، و آبها گوناگون است : آنچه آبياريش پاكيزه باشد نهالش پاكيزه و ميوهاش شيرين است ، و آنچه آبياريش آلوده باشد نهالش آلوده و ميوهاش تلخ است .
152 - از خطبههاى آن حضرت است كه در آن شگفتيهاى آفرينش شب پره را بيان مىكند
ستايش خدا را كه اوصاف از رسيدن به حقيقت معرفتش ماندهاند ، و عظمتش عقول را باز داشته ، در نتيجه راهى براى رسيدن به نهايت ملكوتش نيافتند .
اوست اللّه آن پادشاه حق آشكار ، ثابتتر و آشكارتر است از هر چه ديدهها مىبيند . قدرت عقول به حدّ و اندازهاى براى حضرتش نرسيده تا مانندى برايش بيابد ، و اوهام به تقديرى براى او راه نيافتند تا مانندش در وهم در آمده باشد .
موجودات را بدون نقشهء قبلى ، و مشورت با مشاور ، و كمك مددكار آفريد . آفرينش او به دستورش كامل شد ، و به طاعتش گردن نهاد ، فرمانش را اجابت كرد و ردّ ننمود ، و تسليم او شد و به مخالفتش برنخاست .
از لطائف صنعت و شگفتيهاى حكمتش كه به ما نشان داده همانا اسرار پيچيدهء حكمت آميزى است كه در اين شبپرهها تدبير نموده ، شبپرههايى كه روشنى روز كه گشايندهء ديدهء هر چيزى است چشم آنها را مىبندد ، و تاريكى شب كه ديدهء هر زندهاى را مىبندد چشم آنها را باز مىكند ، و چگونه چشمشان پوشيده شده كه توان مدد گرفتن از نور آفتاب درخشان را ندارند تا به راههاى خود ، خود راهنمايى شوند ،