مىشوند و عظمت و بزرگى اين مكان آنان را آن چنان تغيير مىدهد و منقلب مىكند كه هر يك داراى احساس خاصى بوده و جسم ضعيف و كوچك خود را در برابر اين عظمت و بزرگى الهى آن چنان خرد و ناچيز مىبينند كه گاه برخى از آنان فريادهايى از روى ترس از دل برمىآوردند و زبانشان در مقابل عظمت الهى به لكنت مىافتاد .
برخى ديگر ، آن چنان به گريه و استغاثه مىافتادند ، به طورى كه حتى صداى آنان از دهان خارج نمىشد و نفس در سينههايشان حبس مىگرديد .
به هر حال اين وضعيت نسبت به ترس هر انسان در مقابل پروردگارش و قدرت ايمان و متابعت يقينش در مقابل خالق ، شدت و ضعف دارد .
طواف
طواف همان حركت در دايرهء مطاف را گويند كه تعداد دور آن هفت بار است و جمع آن را « اشواط » گويند . لازمهء طواف ، طهارت كامل مىباشد ؛ و سزاوار است كه در دست طواف كننده چيزى مانند كفش و امثال اينها از اشياء كثيف نباشد . حركت طواف در آغاز از ركن « حجر الاسود » شروع مىشود و اگر بتوان آن را لمس كرد و يا بوسيد نيكو است و در غير اين صورت با توجه به حجر الاسود هفت بار ( / شوط ) طواف را نيت مىكند و سپس با تكان دادن دست خود به سوى حجرالاسود مىگويد « بسم اللَّه اللَّه اكبر » آنگاه طواف خود را برگِرد كعبه آغاز مىكند در حالى كه خانه را در سمت چپ خود قرار داده و به دور از « شاذروان » ، از پشت حجر حركت مىكند .
مطاف به شكل مدور تقريباً بيضى شكل از شمال رو به جنوب مىباشد .
زمين مطاف از مدتها پيش به وسيلهء مرمر پوشيده شده و سپس از سوى سلطان سليمان قانونى اصلاح و مرمت گرديده . هم اكنون مطاف در حد حرم دوران رسول خدا صلى الله عليه و آله ، وسعت دارد ؛ فاصلهء بين خط انتهاى مطاف و كعبه ، از سمت غرب و