بخوانند و دو مرتبه طواف و نماز آن را اعاده نمايند ( 1 ) .
[ 658 ] س - در بارهء اشخاصى كه قادر به طواف نيستند آيا نايب گرفته شود يا خودشان در تخت روان طواف داده شوند ، با در نظر گرفتن اين كه متصديان وسيلهء نامبرده ، در خارج محدودهء مطاف طواف مىدهند ؟
ج - احتياطا هر دو را انجام دهند . اگر چه طواف دادن در خارج مطاف كفايت مىكند ( 2 ) .
[ 659 ] س - شخصى در حال طواف اشتباها به قصد طواف وارد حجر اسماعيل عليه السّلام مىشود و بعد كه متوجه شد بر مىگردد و از همان جا كه وارد حجر شده بود طواف را شروع و شوط را كامل مىنمايد ، آيا طوافش صحيح است يا نه ؟
ج - اشكال دارد ( 3 ) . بلى ، اگر ( 4 ) پس از تذكر در حجر اسماعيل از حجر الاسود به قصد احتياط شوط را اعاده مىكرد ، و از محلى كه وارد حجر شده قاصد جدى طواف بود ( 5 ) ، طوافش اشكال نداشت .
شرح
( 1 ) - آية الله صانعى : بنا بر احتياط مستحب تا ابراء ذمّه شده باشد و اگر قبل از نصف شوط چهارم بشود احتياط مستحب در اعاده طواف و نماز آن است هر چند كفايت خالى از وجه نيست .
( 2 ) مراجعه شود به مسأله 592 .
آية الله خامنه اى ، آية الله مكارم : اين احتياط لازم نيست و طوافش صحيح است .
آية الله سيستانى : همهء مسجد الحرام مطاف است .
آية الله غروى : در صورت ضرورت و اضطرار و امّا در حال قدرت و اختيار خالى از اشكال نمىباشد .
آية الله بهجت : اگر مىتواند به كمك ديگرى مباشرتا در محدوده طواف كند بايد اين كار را بكند و در غير اين صورت واجب است نايب بگيرد كه در محدوده طواف كند و طواف با تخت روان در خارج محدوده كفايت نمىكند .
( 3 ) آيات عظام خامنه اى ، سيستانى ، مكارم : آن دور باطل است و بايد آن را از حجر الاسود اعاده كند ولى چون غالبا برگشتن به عقب مشكل است بهتر است همراه جمعيّت آن دور را بدون نيّت ادامه دهد سپس از حجر الأسود قصد كند .
آية الله بهجت : مستفاد از آن چه در ذيل مسأله 590 گذشت آن است كه با اتمام آن به يك شوط ، طواف صحيح است .
( 4 ) آية الله غروى : اگر همان ترتيب را هم عملى نمايد طوافش اشكال دارد چون از حجر الاسود تا حجر اسماعيل را زياده انجام داده است .
( 5 ) آية الله اراكى : و نيز اصل طواف را بنا بر احتياط اعاده مىكرد .
آية الله فاضل : شوط فاسد را اتيان كند و بنا بر احتياط مستحب طواف را اعاده كند .
آية الله گلپايگانى ، آية الله صافى : و در فرض اخير هم چون احتمال باطل شدن اصل طواف مىرود احتياط لازم آن است كه پس از تمام كردن طواف و خواندن نماز دوباره طواف كند و نماز آن را بخواند . ( مناسك فارسى ، ص 67 ) .