فضيلت براى كسى است كه در ابتدا نيكى كرده است » .
اگر ما در بارهى خير و معناى آن از نظر روابط اجتماعى دقتى به عمل بياوريم مى توانيم عقايد پسر ابو طالب را در جهات زير خلاصه كنيم : 1 - نيكوئى در اين است كه مردم با يكديگر مساعدت و همكارى كنند و هر يك از آنان براى خودش و براى ديگران بطور مساوى كار كند و اين كار از ناحيهى يكى تظاهر و از ناحيهى ديگرى اجبار نباشد .
در حقيقت چنان كه على « ع » مى گويد « كار از روى تمايل و رغبت انجام گيرد نه از روى ترس و اجبار » . آن گاه به منظور ايجاد آسايش بيشتر و اطمينان مردم نسبت به يكديگر ، از هيچ گونه فداكارى دريغ نكنند و اين فداكارى با زور و اجبار و بعد از درخواست نباشد ، بلكه همه در اين فداكارى بر يكديگر سبقت بگيرند . بطور كلى هر چيزى كه نافع و مفيد مى باشد - چه مادى باشد يا روحى - خير خواهد بود .
2 - على « ع » معتقد است كه نيكى ، نخست در چهرهء عمل و سپس به صورت گفتار انجام مى گيرد . زيرا انسان مانند وجود واحد ، يكى محسوب مىشود و بر طبق اين قانون بايد بعضى از او با بعض ديگر همكارى كند و در گفتار و كردار يكى باشد . يكى از سخنان زيباى على « ع » جملهاى است كه آن را در بارهى كسى كه عملش مطابق با اميدش نيست گفته است : « به گمان خود ادعا مىكند به خدا اميدوار است قسم به خداى بزرگ دروغ مى گويد چه شده است كه اميد وى در
بخشى از زيبايى هاى نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 128
مساهمون: جورج جرداق
ص١٢٨