گناهان صغيره است يا كبيره ؟ اختلاف نظر دارند ، ابن حجر از كتاب الزواجر عن اقتراف الكبائر نقل مىكند كه نواختن تار و طبل و گوش فرا دادن به آنها از گناهان كبيره است . اما گروهى - كه غزالى در زمرهء آنهاست - با اين نظر سخت مخالفت كردهاند . ابن حجر ضمن نقل و نقد سخنان عالمان شافعى در اين باره مىنويسد :
به نظر ما نواختن و شنيدن موسيقى از گناهان صغيره به شمار مىآيد . از اين رو عدالت را از بين نمىبرد و شهادت را نامقبول نمىسازد مگر اينكه انسان را به سمتى بكشاند كه گناهانش بر طاعاتش غلبه كند و از مسير عبوديت رخ برتابد .
محقّق اين كتاب جناب محمّد عبد القادر عطا ، تحقيقى در خور و شايسته عرضه كرده و افزون بر تصحيح و دقت قابل تحسين در استوار سازى متن كتاب ، گزارشى بسيار فشرده از همهء اعلام كتاب در پا نوشتها آورده است كه بسى ارزنده و سودمند است .
برخى از روايات را نيز منبعيابى كرده و مقدمه اى دراز دامن بر آن نگاشته كه در آن به بررسى اجمالى نظريات فقيهان قائل به حرمت و حلَّيت غنا ، پرداخته است و بتفصيل نظر ابن تيميه را گزارش كرده و از رواياتى كه از پيامبر اكرم صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم رسيده است و در آنها آمده است « قرآن را با لحن و آهنگ بخوانيد » ، تفسيرى خاص ارائه داده است . در قسمت پايانى مقدمه از احكام فقهى سينما ، تئاتر ، رقص ، بازى با شطرنج سخن گفته و سرانجام گزارشى كوتاه از زندگى ابن حجر و فهرستى از كتابهايش آورده است . وى كتاب را بر پايه يك نسخه خطى از « دار الكتب المصريه » تحقيق كرده است . به گفتهء دكتر عباس احسان ، نسخه اى از اين كتاب در كتابخانه بريتانيا به شماره 1221 موجود است .
سيد على حسينى
غنا ، موسيقى ( عربي - فارسي ) — صفحة 2585
مساهمون: مركز تحقيق مدرسة ولي العصر ( عج )
ص٢٥٨٥