دربارهى اين بزرگمردان مرتكب شد يا همهى نقشههاى وسيع و عميقى را كه دربارهى ايشان داشت ، يادآور شويم . همين اندازه براى آنكه ميزان وفادارى اين مرد اموى به تعهدات و سوگندهاى خود آشكار گردد در اين فصل بعضى از اقدامات و برخى از نقشهها و نيتهاى او را بيان مىكنيم و همين گفتار كوتاه ، خواننده را از تفصيلى كه بدان دست نيافتهايم يا عدم تذكر آن را ترجيح دادهايم ، بىنياز خواهد ساخت .
( 1 ) بعدها سرگذشت اين بزرگمردان از انصاف مورخان برخوردار نگشت و تعصبهاى زشت ، نقش حساس خود را در پوشيده داشتن جلوههاى درخشندهى اين تاريخ پرفراز - كه ميبايست مايهى عبرت نسلها باشد - ايفا كرد و قدرتهاى حاكم در جهت دادن به نوشتههاى تاريخى و مطالبى كه به صورت حديث نقل مىشد ، كارها كردند و هر چه خواستند دربارهى ائمهى شيعه - تا چه رسد به سران يا مردم معمولى ايشان - گفتند و نوشتند .
ابن عرفه معروف به « نفطويه » كه از محدثان بزرگ و سرشناس است در تاريخ خود مطلبى ذكر كرده كه با آنچه گفتيم مناسب است . . مىگويد :
بيشتر احاديثى كه در فضائل صحابه ساخته شد ، در روزگار بنى اميه و براى تقرب به ايشان فراهم آمد . چه ، ايشان مىپنداشتند كه با اين كار مىتوانند بنى هاشم را منكوب سازند .
( 2 ) مدائنى در تشريح اوضاع زمان معاويه مىنويسد : « احاديث ساختگى فراوان و دروغهاى رائج و معروف پديد آمد و فقيهان و قاضيان و حاكمان بر اين اساس عمل كردند . در اين ميان ، بلاى قاريان رياكار و عاميانى كه اظهار خشوع و عبادت ميكردند از همه بالاتر بود . اينان بخاطر تقرب به حكام و راه يافتن به دربارها ، احاديثى مىساختند و از اين رهگذر ، مال و ثروت
صلح امام حسن ( ع ) ( فارسي ) — صفحة 442
مساهمون: السيد الخامنئي
ص٤٤٢