الاية الاولى قوله تعالى فى سورة البقرة : ( هُوَ الَّذِي خَلَقَ لَكُمْ ما فِي الأَرْضِ جَمِيعاً ) ( 29 ) .
يعنى خداى تعالى آن چنان خدائيست كه آفريده است از براى شما آن چه در زمين است به تمام .
كلمه ء ( ما ) دالست بر عموم .
وقول او ( جميعا ) حال مؤكده است از ما كه مفعول ( خلق ) است .
ومقصود از اين آيت وضع منت است بر بنده ها به آن كه جميع آن چه در زمين است مخلوق است از براى انتفاع ايشان تا شكر او را كما ينبغى به جاى آورند ( 1 ) .
و شك نيست كه اين معنى مقتضى آنست كه جميع آن چه در زمين است حلال ومباح باشد بر ايشان و الا منت نهادن بر آن صحيح نباشد ( 2 ) .
پس آيت مذكوره دال باشد بر اباحت وحليت جميع اشياء كه در زمين
هامش
( 1 ) و با توجه به اين معنى به خداوند كافر نباشند و به عبارت اخرى آيه ء كريمه صريحست در اين كه خداى تعالى جميع آن چه در روى زمينست براى زندگانى و نفع بشر آفريده كه نوع بشر براى اصلاح امور دنيوى واخروى از آفريده هاى روى زمين با استدلال بوجود آفريده گار منتفع باشند
( 2 ) صحت استدلال از آيه ء كريمه به اباحه وحليت جميع اشياء محل بحث است زيرا كه انتفاعى كه مستفاد مىشود از ( لكم ) غايت وغرض از خلقت مقرر گرديده است مختص به اباحه وحليت نيست به جهت اين كه در قسمتى از محرمات و مكروهات انتفاع هم ممكن است بطريق مشروع و آيه ء شريفه در مقام اثبات حكم نيست بلكه در مقام استدلال اثبات ذات خودش بوده كه خداوند تمامى آن چه در روى زمينست از روى مصلحت و از روى غرض خلق فرموده است وبديهى است كه نحوه ء انتفاع مختلف است مختص به اباحه اكل و معامله نيست تا اين كه از آيه ء به اباحه ء جميع اشياء استدلال بشود .