معناى كوشش وپويش در جستجوى چيزى است . اراده در أصل نيرويى است
مركب از خواسته ونياز وآرزو . وآن نامى است براي گرايش نفس به چيزى
همراه با حكم درباره آن كه بايد انجام گيرد يا انجام نگيرد . سپس گاهى فقط در
معناى مبدأ يعنى گرايش نفس به چيزى به كار مى رود ، وگاه در منتهى يعنى
حكم درباره انجام گرفتن يا نگرفتن آن . وهر گاه اراده درباره خدا به كار رود
منظور معناى دوم يعنى منتهى است نه مبدأ ، زيرا خداوند از صفت گرايش داشتن
به چيزى منزه وبرتر است . )
وشيخ طوسي رحمه الله گويد : ( اراده خدا براي از ميان بردن پليديها از أهل بيت از
دو حال بيرون نيست : يا منظور آن است كه از آنان خواسته تا به أطاعت خدا
پردازند واز گناهان بپرهيزند ، يا مراد آن است كه پليديها را از آنان برده است
بدين گونه كه عنايت خاصي به آنان نموده كه بدين وسيله از زشتيها امتناع
مىورزند . روا نيست كه معناى أول مراد باشد ، زيرا اين اراده را با همه مكلفان
داشته واختصاصى به أهل بيت ندارد ، در حالي كه خلافي در اين نيست كه
خداوند با اين آية أهل بيت را به چيزى مخصوص داشته كه ديگران را با آنان
شريك نساخته است ، پس چگونه مى توان آن را بر معنايى حمل كرد كه اين
تخصيص را ابطال مى كند وآية را از اين كه در آن فضيلت ومزيتى بر ديگران
نهفته است بيرون مى برد ) . ( 1 )
وعلامه طباطبائى رحمه الله در تفسير آية گويد : ومعنا آن است كه : خداى سبحان
اراده اش استمرار يافته كه شما أهل بيت را به موهبت عصمت مخصوص بدارد
بدان گونه كه اعتقاد باطل واثر زشت را از شما خاندان بزدايد . ( 2 )
هامش
( 1 ) - تفسير تبيان 8 / 356 .
( 2 ) - تفسير الميزان 16 / 331 .