خلاصهاى است از شرح الكافيهء رضى الدين محمد بن حسن استرآبادى ( ف 686 ) « 1 » كه آن نيز شرحى بود بر كافيهء ابن حاجب ( ف 646 ) . كشف المكنون من كتاب المكنون علامه خلاصهاى بود از شرح المقدمة الجزولية عيسى بن عبد العزيز بن يومريلى جزولى ( ف 610 ) . كتاب مقاصد الوافيه لفوائد القانون الكافيه براساس مقدمه الجزوليه و كافيه ابن حاجب فوقالذكر بود . بجز كشف المكنون و در المكنون فى شرح القانون كه تنها در فهرست خ آمده است ، همه كتابها هم در فهرست خ و هم در فهرست ام ذكر شده است .
كتاب المطالب العليّة فى علم العربيّة او نيز در هردو فهرست آمده است .
چون اغلب كتابهاى علّامه در صرف و نحو عمدة براساس نحويان متقدم بود ، اين كتابها ظاهرا اصالت كمترى داشتند . احتمال مىرود بيشتر اين كتابها را بهعنوان كتاب درسى براى شاگردانش تنظيم كرده بود و به اينجهت است كه هيچكدام از آنها برجاى نمانده است .
9 . آثار عرفانى
هرچند علامه با عرفا معاشرت داشت و با عرفان ابن عربى ( ف 638 ) و فلسفهء اشراق سهروردى ( ف 586 ) آشنا بود ، « 2 » آراى ايشان تأثيرى در افكار او نداشت . مؤلفان متأخر كتابى به نام شرح حكمة الاشراق را كه شرحى است بر حكمة الاشراق « 3 » سهروردى منسوب به او دانستهاند . اين انتساب مشكوك به نظر مىرسد ؛ در هيچيك از كتابهاى علامه نامى از اين كتاب نيامده است . بهعلاوه باتوجه به علاقهء كم او به افكار عرفانى بعيد به نظر مىرسد كه او اين كتاب را نوشته باشد .
10 . آثار او در علم تفسير
علامه دو كتاب در باب تفسير نوشت ؛ كتاب القول الوجيز فى تفسير القرآن و كتاب نهج الايمان فى تفسير القرآنكه هيچيك از اين دو كتاب موجود نيست . در فهرست خ نهج الايمان را كتابى وصف كرده كه در آن تفسير كشاف عن حقايق التنزيل جار الله محمود بن
هامش
( 1 ) - رجال ، 47 .
( 2 ) - ر . ك : كتاب حاضر ، ص 32 ، 33 .
( 3 ) - ر . ك : آقا بزرگ ، الذريعه ، 13 : 211 ( ش 750 ) .