تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ١٧ — صفحة 191

مساهمون:

ص١٩١

سپس در مقام تبرئهء معبودهاى ايشان مىفرمايد : فَقَدْ كَذَّبُوكُمْ بِما تَقُولُونَ : اكنون معبودها شما مشركين را تكذيب و گفتار شما را رد مىكنند . ( بنا بر قرائت ياء يعنى آنها بگفتار خويش شما را تكذيب مىكنند . ) فَما تَسْتَطِيعُونَ صَرْفاً وَ لا نَصْراً : اكنون اين معبودهاى شما قادر نيستند كه عذاب را از شما دور كنند و شما را كمك دهند . ( بنا بر قرائت تاء ، يعنى شما نميتوانيد عذاب را از خود دور كنيد و خود را كمك دهيد . ) وَ مَنْ يَظْلِمْ مِنْكُمْ نُذِقْهُ عَذاباً كَبِيراً : كسى كه بوسيلهء شرك و ارتكاب گناه ، ظلم كند ، در آخرت او را عذابى سخت مىچشانيم . اكنون روى سخن به پيامبر است . وَ ما أَرْسَلْنا قَبْلَكَ مِنَ الْمُرْسَلِينَ إِلَّا إِنَّهُمْ لَيَأْكُلُونَ الطَّعامَ وَ يَمْشُونَ فِي - الْأَسْواقِ : پيش از تو هم هر پيامبرى فرستاديم ، غذا مىخورد و در بازارها راه مىرفت . زجاج گويد : اين آيه پاسخ به ايراد آنهاست كه مىگفتند : چرا پيغمبر غذا مىخورد و در بازار راه مىرود ؟ يعنى در جواب آنها بگو : پيامبران پيشين نيز چنين بوده‌اند . وَ جَعَلْنا بَعْضَكُمْ لِبَعْضٍ فِتْنَةً : ما بعضى از شما را وسيلهء آزمايش بعضى قرار داده‌ايم . يعنى فقير به غنى امتحان مىشود . زيرا مىگويد : كاش خداوند مرا هم مثل او غنى كرده بود . و نابينا به بينا امتحان مىشود . زيرا مىگويد : كاش خدا مرا هم مثل او بينا كرده بود . همچنين بيمار به سالم . برخى گويند : منظور اين است كه مؤمنين فقير گرفتار استهزاء قريش مىشوند . زيرا قريش مىگفتند : اينها افراد پست و بردگانند كه به محمد ايمان آورده‌اند . اكنون خداوند به مؤمنين مىگويد : أَ تَصْبِرُونَ : آيا شما در برابر اين آزارها صبر مىكنيد ؟ وَ كانَ رَبُّكَ بَصِيراً : خداوند بصير است . شما صبر پيشه كنيد . در جاى ديگر در بارهء مؤمنين مىفرمايد : « إِنِّي جَزَيْتُهُمُ الْيَوْمَ بِما صَبَرُوا » ( امروز آنها را بواسطهء اينكه صبر كردند پاداش مىدهم : مؤمنون 111 ) .