مقصود
بدنبال داستان لوط ع ، بنقل داستان شعيب پرداخته مىفرمايد :
وَ إِلى مَدْيَنَ أَخاهُمْ شُعَيْباً
: برخى گفتهاند : مدين فرزند ابراهيم خليل بود و آنها از نسل او بودند . قهرمان اين داستان - بقول عطا - شعيب بن ميكيل بن يشحب بن مدين بن ابراهيم بود . مادر ميكيل دختر لوط بود . وى را خطيب انبيا مىگفتند ، مدين همان اصحاب « اينكه » است . قتاده گويد : شعيب دو بار رسالت يافت : يك بار بسوى مدين و يك بار بسوى ايكه .
قالَ يا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ ما لَكُمْ مِنْ إِلهٍ غَيْرُهُ قَدْ جاءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ
:
تفسير اين قسمت گذشت .
فَأَوْفُوا الْكَيْلَ وَ الْمِيزانَ
: پيمانه و وزن را تمام بدهيد و در معاملات حقوق مردم را بطور كامل ادا كنيد .
وَ لا تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْياءَهُمْ
: و حقوق مردم را كم ندهيد و تضييع نكنيد .
قتاده و سدى گويند : بخس به معناى ظلم است .
وَ لا تُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ بَعْدَ إِصْلاحِها
: در روى زمين معصيت نكنيد و حرام خدا را حلال نشماريد . زيرا خداوند بوسيلهء امر و نهى و بعثت انبيا و راهنمايى مردم زمين را در مسير اصلاح قرار داده است . برخى گفتهاند : يعنى بوسيلهء ترك ايمان فساد نكنيد كه باعث از بين رفتن زراعتها و حيوانات خواهيد شد .
ذلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ
: آنچه به شما ميگويم ، اگر ايمان داشته باشيد ، به حال شما سودمندتر است . بهتر بودن اين دستورات را به ايمان آنها مقيد ميسازد . اگر چه اينها در هر حال خير هستند ، زيرا كسى كه ايمان نداشته باشد ، نميتواند باور كند كه اين دستورات براى ادامهء يك زندگى شرافتمندانه ، سودمندتر است . در حقيقت ميخواهد بگويد : ايمان بياوريد تا بدانيد كه اين دستورات به حال شما بهتر است . ممكن است مقصود اين باشد كه : درست دادن پيمانه و وزن وقتى به حال شما سودمند است كه ايمان داشته باشيد .