نكرده ، بلكه من فرستادهء خدايم .
مقصود
بدنبال داستان نوح مىفرمايد :
وَ إِلى عادٍ أَخاهُمْ هُوداً
: پيامبرى كه در اينجا قهرمان داستان است ، هود - بن شالخ بن ارفحشد بن سام بن نوح است اين قول از محمد بن اسحاق است . لكن ديگران گويند : هود بن عبد اللَّه بن رياح بن جلوث بن عاد بن عوص بن ارم بن سام بن نوح است . در كتاب نبوت ابن بابويه نيز چنين آمده است .
قوم عاد از نبيرهء عاد بن عوص بن ارم بن سام بن نوح است . آنها با هود برادر دينى نيستند ، بلكه برادر نسبى هستند . علت اينكه هود را برادر آنها ميخواند ، اين است كه : وى از قبيلهء آنها بود و براى ارشاد آنها حد اكثر كوشش را به عمل آورد و حرفهاى او را خوب مىفهميدند .
قالَ يا قَوْمِ . . .
تا آخر آيه : گفت : اى قوم ، خدا را پرستش كنيد كه جز او خدايى نداريد . چرا تقوى پيشه نمىكنيد ؟ !
قالَ الْمَلَأُ الَّذِينَ كَفَرُوا . . .
تا آخر آيه : گروهى از مردم كافر يا دستهء اشراف ، به هود گفتند : ما ترا دچار سفاهت و نادانى و نابخردى تشخيص دادهايم و گمان ما اين است كه حرفهاى تو سراسر دروغ است . حسن و زجاج گويند : در حقيقت وى را از روى گمان تكذيب ميكردند ، نه از روى علم . ديگران گويند : در تكذيب خود قاطع بودند . « 1 »
قالَ يا قَوْمِ . . .
تا آخر آيه : هود در پاسخ آنها گفت : اطمينان داشته باشيد كه اين مطالب را از روى سفاهت به شما نميگويم . من فرستادهء پروردگار جهانيان هستم . بدين ترتيب خداوند متعال تعليم ميدهد كه انسان با مردم نادان با سخن زشت ،
هامش
( 1 ) - شاهد استعمال ظن به معناى علم ، اين بيت است :فقلت لهم ظنوا بالفى مدجج * سرواتهم فى الفارسى المسرديعنى : به آنها گفتم : بدانيد كه دو هزار مسلح زره پوشيده ، بسوى شما مىآيند .