همه كس به پيغمبر نزديكتر بود « 1 » از اينرو وقتى خلافت بابو بكر رسيد على در آغاز كار از بيعت او خوددارى كرد .
ابو بكر در مدت خلافت خود در كارهاى مهم با على مشورت مىكرد و رأى او را ميخواست . عمر نيز كارى را بدون مشورت او انجام نميداد ، زيرا به خردمندى و دقت نظر و ديندارى او معتقد بود . وقتى عمر بقتل رسيد على از اهل شورى بود و گمان داشت در نتيجهء شورى خلافت به دو ميرسد اما هنگامى كه خلافت بر عثمان قرار گرفت با او بيعت كرد و دستيار او شد . عثمان در آغاز خلافت خويش در بسيارى كارها با على مشورت ميكرد .
اما چون نزديكان عثمان در كارها دخالت ميكردند از مشورت على چشم پوشيد و مردم گمان كردند روابط آنها سستى گرفته است .
بيعت با على
انتخاب على با انتخاب خليفگان ديگر تفاوت داشت . در انتخاب ابو بكر اكثريت ياران پيغمبر كه در مدينه بودند اتفاق داشتند ، پس از ابو بكر اختلافى رخ نداد زيرا ابو بكر عمر را به جانشينى خود انتخاب كرد و مسلمانان از نظر وى پيروى كردند ، وقتى عمر وفات يافت عثمان به موجب شورائى كه عمر اصول آن را مقرر داشته بود انتخاب شد .
وقتى عثمان بقتل رسيد گروهى از شورشيان كه ابن سبا در رأس آنها بود به جانب على متمايل شدند ، در آنوقت گروهى از ياران پيغمبر در شهرها پراكنده بودند و گروهى از آنها و از جمله طلحه و زبير در مدينه بودند . وقتى على به خلافت انتخاب شد بعضى از اصحاب چون سعد بن ابى وقاص و عبد الله بن عمر در بيعت او مردد شدند و بعضى از انصار مانند حسان بن ثابت و مسلمة بن مخلد و ابو سعيد خدرى كه بعثمان متمايل بودند ، از
هامش
( 1 ) - بعلاوه پيغمبر در موارد مختلف بخلافت و اولويت او تصريح كرده بود .