چنين است بنا بر اين مرتد را سه روز مهلت ميدهند . »
بعضى از فقيهان مالكى در اين باب گويند : واجب است مرتد را اگر چه بنده و يا زن باشد سه شب و سه روز تمام از هنگام ثبوت كفر ، نه از روز كفر ، بتوبه دعوت كنند و در اين مدت او را گرسنه و تشنه نگاه ندارند بلكه از مال خودش او را آب و غذا دهند و اگر هم توبه نكند آزارش نكنند . شافعى گويد : واجب است مرتد را چه زن و چه مرد بتوبه دعوت كنند زيرا بسبب اسلام محترم بوده و شايد دچار شبههاى شده كه زايل شود و نيز گفتهاند كه او را سه روز مهلت ميدهند . احمد بن حنبل گويد : هر كس زن يا مرد در حال عقل و بلوغ از اسلام بگردد مدت سه روز او را باسلام ميخوانند .
نكته ديگر آنكه اگر رفتار يا گفتار مسلمانى محتمل كفر و غير كفر باشد نميتوان او را كافر دانست مگر آنكه محتمل ديگرى جز كفر نداشته باشد ، دانشمندان تصريح كردهاند كه اگر مسلمانى سخنى گويد كه از نود و نه جهت محتمل كفر باشد و از يك جهت محتمل ايمان باشد نميتوان او را كافر دانست .
از آنچه گفتيم ميتوان دريافت كه منظور ابو بكر از جنگ با مرتدان فرو نشاندن فتنهء داخلى بود زيرا بعضى قبايل عرب كه اسلام در قلبشان رسوخ نيافته بود ميخواستند آن را از ميان ببرند بنا بر اين ابو بكر ناچار بود اين شورش را خاموش كند تا وحدت عرب متزلزل نشود و مسلمانان به تفرقه دچار نشوند .
كسانى از مسلمانان كه به صحت و عظمت مبادى اسلام ايمان آورده بودند و از روى قلب مسلمان شده بودند ، مرتد نشدند . مورخان اتفاق دارند كه مردم مكه و مدينه و طايف بر اسلام خود استوار ماندند و طوفانى كه در نتيجهء وفات رسول در عربستان رخ داد در آنها تأثير نكرد .
در زمان خلافت ابو بكر سپاه عرب بشام و فلسطين و بين النهرين و قسمتى از كشور
تاريخ الإسلام ( تاريخ سياسى اسلام ) ( فارسى ) — صفحة 239
مساهمون: حسن ابراهيم حسن
ص٢٣٩