پيامبر - ص - بود . « 1 »
در شمال غربى
سلع كوهى معروف است در مدينه ، از مفرج كه قبرستان يهود در آنجاست . در سلع قصرهاى رفيع و مساكن متعدد ، منارهاى خوش ساخت و راههاست . در مشرق سلع جايگاهى است براى فرود آمدن و منزل كردن كسانى كه از شام مىآيند . در آنجا باغهايى است سبز و خرم . مشهد محمد النفس الزّكيّه در آنجاست و آنجا به نام او معروف است . و آن در سمت قبلهء ثنيّة الوداع .
نزديك به سلع مسجد الفتح است و مساجد ديگرى در اطراف آن كه امروز همه را مساجد الفتح گويند و مسجد بر قطعهاى از كوه سلع بنا شده وقتى به طور مطلق مىگويند مسجد الفتح مراد همين مسجد است . آن را مسجد الاحزاب هم مىگويند و نيز مسجد الاعلى .
مسجد الفتح چسبيده به مسجد على - ع - است .
مسجد الاحزاب بيست ذراع طول و هفده ذراع عرض دارد . مسجدى كه پهلوى مسجد الاعلى است مسجد سلمان ناميده مىشود و معروف است به مسجد على - ع - و مساحت آن سيزده ذراع در شش ذراع است .
ديگر مسجد صدّيق است و نيز در سمت قبلهاى مسجد صديق بر روى قطعهاى از كوه ، مسجدى به نام مسجد ابوذر . پيامبر - ص - در تمام اين مسجدها نماز گزارده است . در مغرب مسجد صدّيق سردابى است كه از سيل ابو جيده پر مىشود و داراى ايوانى زيباست كه گويند از بناهاى ابراهيم آقا است . و از آن سرداب باغ دلپذيرى را آب مىدهند . راه آن در سال 1048 ساخته شده . پشت آن در جانب غربى باغها و بستانها و مزارع است .
موضعى كه در سمت غربى مسجد فتح است سيح خوانده مىشود . ابن نجار گويد : در خندق قناتى است كه به سوى نخلستانى كه در پايين مدينه است ؛ يعنى به سمت سيح مىآيد در حوالى مسجد الفتح . ابن زباله گويد كه اين مكان را از آن روى بدين نام خواندهاند كه جشم و برادرش زيد در آن سكنا گزيدند و اطمى ساختند كه آن را سيح ناميدند ، سپس ناحيه را نيز
هامش
( 1 ) - ابن سعد ، ج 3 - 1 ، ص 174 .