فاخره و تجليات عاليه اى در گردشگاههاى دار جلال ، و انس گرفتنهائى از تجليات انوار صفات جمال در دار وصال است .
و خلاصهء كلام آنكه در اين اسماء ، جميع عوالم را از مبدأ تا منتهاى آن سير مىكند بلكه در آنها هم مبدأ را مشاهده مىكند و هم عالم ، و هم منتهاى عالم را ، و با تدبر و تفكر در اين اسم اخير كه مالك يوم الدين باشد عوالم قيامت را بتفصيل از نظر ميگذراند . و در آن به گشت و گذار مىپردازد چنان كه در خبر معراج به اين حقيقت تصريح شده است .
مطلب ديگر اينكه ترتيب اين اسماء بر اين منوال مطابق با ترتيب واقعى است ، زيرا مقام لفظ جلاله مقدم بر مقام ربوبيت و مقام ربوبيت مقدم بر رحمانيت ، و آن مقدم بر رحيميت ، و مقام رحيميت مقدم بر مقام اسم اخير است ، زيرا ظهور تفصيلى رحمت رحيميه حضرت حق در روز جزاء است ، و اگر عقوبت و آتشى در آن روز ظاهر مىشود مبناى آن نيز بر رحمت خداوند نسبت بمظلومان و اهل دين است ، زيرا در آفرينش ، رحمت ، اصل و غضب ، امرى عرضى است .
مطلب ديگر اينكه اضافهء ملك به يوم الدين و روز جزاء از باب اضافهء صفت مشبهه به غير معمول خود مىباشد مثل اينكه ميگوئى ملك زمان ، كه زمان ، منعوت آن قرار گرفته است ، و اضافهء مالك به يوم الدين از باب اجراء ظرف مجراى مظروف است مجازا ، يا اينكه بگوئيم مراد از « يوم الدين » نشأة اخروى است و بهر حال اختصاص مالكيت و سلطنت روز جزاء بذات اقدس حق با توجه باينكه او مالك و ملك همهء روزها و همهء عوالم است از جهت اينست كه اين دو در آن روز است كه ظهور تام مييابد ، زيرا امروز ، و در اين نشأة دنيوى بخاطر اينكه دنيا سراى غرور
اسرار الصلوة ( فارسي ) — صفحة 384
مساهمون: رضا رجب زاده
ص٣٨٤