از ستمكاران است . ( 59 )
گفتند : شنيدهايم كه جوانى بهنام ابراهيم ، از آنها سخن مىگفته است . ( 60 )
واژگان
رشده : هدايت او را .
التّماثيل : بتهايى كه به صورت آدميان و يا ديگر موجودات باشند .
عكف عليه : از آن مواظبت كرد و با آن همراه بود .
فطرهنّ : ايجاد كرد آنها را .
لأكيدنّ : براى آنها چارهاى مىانديشم كه شما را خوش نمىآيد .
جذاذا : تكّهتكّه .
اعراب
« التماثيل » عطف بيان و يا بدل از « هذه » است و « الّتى » بدل از « التّماثيل » .
« الَّذِي فَطَرَهُنَّ »
بدل از
« رَبُّ السَّماواتِ »
است . « مدبرين » حال تأكيدى است . « كبيرا » مستثناى متصل است . « له » خبر مقدم و « إبراهيم » مبتداى مؤخر است .
تفسير
وَ لَقَدْ آتَيْنا إِبْراهِيمَ رُشْدَهُ مِنْ قَبْلُ وَ كُنَّا بِهِ عالِمِينَ .
مفسران در اينباره كه مراد از رشد چيست ، اختلاف نظر دارند . برخى مىگويند : رشد ، يعنى هدايت به سوى چيزى كه صلاح دين و دنيا در آن است . برخى مىگويند : مراد نبوت است و اين ديدگاه برتر از ديگر ديدگاههاست ، به دو دليل : اولا ، خدا مىگويد :
« مِنْ قَبْلُ » ،
كه معناى آن چنين است : پيش از پيامبرانى كه پس از ابراهيم عليه السّلام آمدند ؛ نظير موسى ، عيسى و محمّد صلّى اللّه عليه و إله و ثانيا ، بهدليل اينكه خدا مىگويد :
« وَ كُنَّا بِهِ عالِمِينَ » ،