مباركه
« أَ لَمْ تَرَوْا أَنَّ اللَّهَ سَخَّرَ لَكُمْ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ »
« 1 » ( آيا نمىبينيد كه خدا براى شما آنچه در آسمانها و زمين است مسخر گردانيد ) و آيه مباركه
« اللَّهُ الَّذِي جَعَلَ لَكُمُ الْأَرْضَ قَراراً وَ السَّماءَ بِناءً »
« 2 » ( خدا آن كسى است كه زمين را براى شما آرامگاه و آسمان را براى شما بناء افراشته قرار داد ) و آيه كريمه
« وَ سَخَّرَ لَكُمْ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ جَمِيعاً مِنْهُ »
« 3 » ( و براى شما آنچه در آسمانها و زمين است همه آن را مسخر گردانيد ) و غير ذلك از آيات ديگر .
اما خلقت انسان براى افاضه و افاده به خود اوست و نمىشود منظور همين فوائد و نعم دنيوى باشد ، زيرا اينها اولا - مشوب بآلام و اسقام و بليات بوده و ثانيا - تحصيل بسيارى از آنها موجب زحمت و مرارت است و ثالثا - زائل و فناپذير و متغير است ، پس بايد براى استفاده از نعم عالمى آفريده شده باشد كه از اين نحوه عيوب عرى و برى و مصون و محفوظ باشد و آن عالم آخرت و دار بقاء است كه داراى حيات باقيه و نعم ثابته و فوائد دائمه مىباشد ، و به همين دليل خداوند جليل در آيه شريفه
« أَ فَحَسِبْتُمْ أَنَّما خَلَقْناكُمْ عَبَثاً وَ أَنَّكُمْ إِلَيْنا لا تُرْجَعُونَ »
« 4 » ( آيا گمان كرديد ما شما را عبث و بيهوده آفريديم و بسوى ما بازگشت نمىكنيد ) اشاره فرموده است ، چه اگر دار رجوع نباشد خلقت انسان عبث و بىفايده خواهد بود .
2 - اگر معاد نباشد ارسال رسل و انزال كتب و قرار دادن تكليف همه لغو خواهد بود ، زيرا در اين صورت بين مؤمن و كافر و مطيع و عاصى فرقى نمىباشد بلكه لازم مىآيد مؤمن مطيع از كافر عاصى بدتر باشد ، زيرا هم از مشتهيات دنيا محروم شده و آخرتى هم نيست كه نتيجه تلخكامىهاى دنيا را ببيند .
هامش
( 1 ) سوره لقمان آيه 19
( 2 ) سوره مؤمن آيه 66
( 3 ) سوره جاثيه آيه 12
( 4 ) سوره مؤمنون آيه 118