آنها ، مراسم ترحيم و تلطيف انجام شود . بر مبناى اراده فرمان ، حجاج ايرانى كه وارد شدند ، مهماندار مخصوصى براى آنها تعيين شود و با احترام ، آنها به طرف حلب راهى شوند .
به اين دليل معاون همايون در سنجاق مالاتيا ، تعيين شد كه افرادى براى همراهى با حجاج ايرانى معين بشود . لوازم مهماننوازى آنها تهيه شد تا به صوب مقصود راهى گردند . بر مبناى دستور رسيده ، كسانى كه از جانب ايران به ارزروم رفت و آمد مىكردند ، مورد احترام و تلطيف و اعتنا قرار گرفتند و سفرايى كه از طرف خانات ايران ، حسب المصلحه به آن طرف مىآمدند ، بيشتر از درجه اعتدال ، اكرام شدند و به تأليفالقلوب آنها سعى زيادى شد . بر اين بيان ، امر شريف مذكور و منطوق است .
پس از اين نيز بر مطالبات سالفالذكر ، دقت خواهد شد و براى اينكه از حجاج و تجار ايران ، زياده گمرك مطالبه نشود ، به امين گمرك ارزروم اسدآقا ، تأكيد شود . اين امر شامل بر آن مقدمه و پايان تحريرات ساميه فرستاده شده ، انتقال يافت و اين بار نيز به امين مؤمىاليه ، تحرير مشاراليه تأكيد شده است .
[ حاشيه ] : شرح دادن مضمون امرى كه قيد شده است . 1211 . . 14
0088
جودت خارجيه : 872
14 . ستم به حجاج ايرانى
سرورم حضرت سلطان ، صاحبدولت ، عنايت ، مرحمت ، عطوفت ، ولىالنعم و كثيراللطف و الكرم .
مدتى است كه بر خلاف عهدنامه همايون ، حجاج ايرانى را گمراه كرده و همه آقچههاى آنها با ظلم و تعدى دريافت مىشود . با اين مقدمه ، شرح رسيدن به منزل را به سمع همايون مىرسانيم .
مغاير شروط وقوع و نسبت به امور حجاج ايران رفتار مىشود . علاوه بر اين ، طائفه مرقومه مسلمان مىباشند ؛ بنابر اين كتككارى آنها نيز مخالف اسلام است و گفتهاند ،