تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى ) — صفحة 652

مساهمون:

ص٦٥٢

568 - « دل رفت »

يا مبسما يحاكى درجا من اللآلى * يا رب ، چه درخور آمد ، گِردش خطِ هلالى حالى خيال وصلت خوش مىدهد فريبم * تا خود چه نقش بازد اين صورت خيالى ؟ دل رفت و ديده خون شد تن خَسْت و جان برون شد * فى العشق معجبات يأتين بالتّوالى مِى ده كه گرچه گشتم ، نامه‌سياهِ عالم * نوميد كى توان بود از لطفِ لايزالى ؟ ساقى بيار جامى وز خلوتم برون كش * تا دربه‌در بگردم قَلّاش و لاابالى از چار چيز مگذر ، گر عاقلىّ و زيرك * امن و شراب بىغش ، معشوق و جاى خالى چون نيست نقش دوران در هيچ حال ثابت * حافظ مكن شكايت تا مِى خوريم حالى صافيست جام خاطر در دورِ آصفِ عهد * قم فاسقنى رحيقا اصفى من الزلالى الملك قد تباهى من جدّه و جدّه * يا رب كه جادوان باد اين قدر و اين مَعالى مسندفروز دولت كانِ شكوه و شوكت * برهان مُلك و ملّت بونصرِ بو المعالى

* توضيحات :

معنى بيت ( 1 ) ( اى دهان مانند صندوقچه‌اى پر از مرواريد هستى ، عجبا ، خط هلال‌وار سبزهء چهره بر اطراف آن دهان چه متناسب است ) معنى بيت ( 2 ) ( اينك خيال ديدار تو مرا خوب فريب مىدهد ، شگفتا نمىدانم كه با من اين خيال چه خواهد كرد ) معنى بيت ( 3 ) ( در راه عشق محبوب ، دل از دست رفت ، چشم گريان شد و تن مجروح گرديد ، زيرا در طريق عشق عجايب زيادى است كه دنبال هم مىآيد ) نامه‌سياه ( نامه اعمال گناهكارى ) لطف لايزالى ( محبت خداوند ) خلوتم برون كش ( از حالت تنها بيرون بياور ) لاابالى ( بىباك ) قلاش ( بىنام و ننگ - مفلس ) مفهوم بيت ( 5 ) ( مستم كن تا كه دنيا را مست و بىپروا تماشا كنم ) جاى خالى ( جايى فارغ از بيگانه ) معنى بيت ( 7 ) ( چون نقش پيش‌آمدهاى روزگار هرگز بر يك حال ثابت قرار نمىگيرد ، پس اى حافظ از گردش روزگار گله مكن تا دمى شراب بنوشيم ) معنى بيت ( 8 ) ( در زمان وزير اعظم پيالهء خاطر و قلب ما پاك است ، پس اى ساقى برخيز و با باده‌اى صاف‌تر از آب زلال سيرابم كن كه در عهد او عشرت كنيم ) معنى بيت ( 9 ) ( مملكت به محبت و طالع و دولت وزير ، فخر مىكند ، اى خدا اين مقام و اين شرف‌ها و اين منزلتها جاودان بماند ) معنى بيت ( 10 ) ( وزيرى كه سبب روشنى و شكوه دولت است و معدن شكوه و هيبت مىباشد و برقراركنندهء سلطنت و ملت و او ابو نصر پسر ابو المعالى است ) .

* ترجمه :

* نتيجه تفأل :

1 - اقبال شما در ترقى و تعالى است و آينده‌اى بسيار درخشان در انتظار شما مىباشد به شرط آنكه توكل بر خدا داشته باشيد و از تلاش و كوشش دست برنداريد ، سعى كنيد راز دلتان را كمتر براى هركس تعريف كنيد ، و به عبارت ديگر همه را محرم اسرار خود ندانيد زيرا همگان ، همه چيز ندانند . 2 - به زودى ملاقاتى سودمند با يكى از بزرگان خواهيد داشت كه در سرنوشت جناب‌عالى يا همسر يا پدرتان مؤثر خواهد بود و در معامله‌اى سودآور شركت خواهيد داشت ، در نتيجه خريدوفروش هردو مناسب مىباشد . 3 - به زودى به مسافرتى سياحتى يا زيارتى خواهيد رفت كه تحول و دگرگونى خاصى در زندگى شما و خانواده‌اتان ايجاد مىكند ، به‌طورىكه از اين سفر خاطرات توأم با درسهاى معنوى نتيجه مىگيريد . 4 - از نيكى كردن ، خوشحال مىشويد ، پس اين اخلاق پسنديده را از دست ندهيد ، مانند باران به همه محبت كنيد كه خداوند پاداش خير خواهد داد ، فرزندم : حضرت على ( ع ) در خطبهء 88 نهج البلاغه مىفرمايند : « فاعتبروا عباد الله و اذكروا تيك التى آباؤكم و اخوانكم بها مرتهنون و عليها محاسبون » ( بندگان خدا ! با ديدهء آموختن بنگريد و به ياد رفتار و اعمالى باشيد كه پدران و برادرانتان در بند آنها هستند و بر پايهء آنها به پاى ميز محاسبه كشيده مىشوند ) . 5 - اين نيت با صبر و حوصله عملى مىگردد ولى شتاب و عدم توجه آن را به خطر مىاندازد ، امواج و اينترنت خبرهاى خوشى خواهند داد .