تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى ) — صفحة 639

مساهمون:

ص٦٣٩

555 - « عجيب واقعه‌اى »

كتبت قصّة شوقى و مدمعى باكى * بيا كه بىتو به جان آمدم ز غمناكى بسا كه گفته‌ام از شوق با دو ديدهء خويش * ايا منازل سلمى فاين سلماك عجيب واقعه‌اى و غريب حادثه‌ايست * انا اصطبرت قتيلا و قاتلى شاكى كرا رسد كه كند عيب دامنِ پاكت * كه همچو قطره كه بر برگ گل چكد پاكى ز خاك پاى تو داد آب روى لاله و گل * چو كِلكِ صنع رقم زد بر آبى و خاكى صبا عَبيرفشان گشت ، ساقيا ! برخيز * و هات شمسة كرم مطيّب زاكى دع التكاسل تغنم فقد جرى مثل * كه زاد راهرون چستى است و چالاكى اثر نماند ز من بىشمايلت آرى * ارى مآثر محياى من محيّاك ز وصف حسن تو حافظ چگونه نطق زند * كه چون صفات الهى و راى ادراكى

* توضيحات :

معنى بيت ( 1 ) ( داستان عشق و اشتياق خود را براى جانان نوشتم ، بيا كه در فراق تو از ناراحتى از جانم سير شدم ) معنى بيت ( 2 ) ( از شدت شوق به دو چشمم خيلى گفته‌ام : كه اى منزلگاه سلمى ( معشوقه ) چطور شد سلمى ) معنى بيت ( 3 ) ( واقعهء عجيب و غريبى است ، من كه مقتولم ، صبر مىكنم ، اما قاتل شكايت مىكند ) معنى بيت ( 4 ) ( چه كسى جرأت مىكند كه دامن پاكت را لكه‌دار كند ، زيرا تو مانند برگ گل كه قطره بر رويش مىچكد ، پاك هستى ) معنى بيت ( 5 ) ( زمانى كه خامه قلم آفرينش نقش آفريدن دريا و خشكى را مىزد ، رونق و تازگى به لاله و گل را از قدم تو هديه كرد ) معنى بيت ( 6 ) ( فصل بهار رسيد ، اى ساقى برخيز و باز بادهء ناب ( خورشيد تاك ) كه خوشبو و پاكيزه است بياور و بده ) .

* ترجمه :

* نتيجه تفأل :

1 - خواجه در بيتهاى 7 و 8 و 9 فرمايد : ( سستى و اهمال را ترك كن و در كار خود چالاك باش و وقت را مغتنم بشمار زيرا مثلى مشهور است كه سرمايه عاشقان در طريق عشق چستى و چالاكى و زرنگى است ) ( جدا از چهرهء نيكو و اندام زيبا و خوى نيك تو از من نشانى نماند ، آثار نيك و نمايان زندگى خود را از پرتو رخسار تو مىبينم و مىشناسم ) ( حافظ نمىتواند در وصف زيبايى تو سخن گويد ، زيرا كار خدا بالاتر از حد ادراك و شناخت مىباشد ) اين معانى دقيقا نيت جناب‌عالى را در بردارد . 2 - اگر به شما تهمتى زده‌اند ، ناراحت نباشيد ، خداوند بر همه چيز قادر است و مىداند كه شما پاك و مبرا هستيد و آنها به زودى به سزاى عمل خود خواهند رسيد . 3 - اين نيت كاملا موافق كار و حال شما برآورده مىشود و جاى نگرانى وجود ندارد ، بهتر است به يكى از مشاهد متبركه برويد ، دعا و نذر خود را ادا كنيد و سوره مباركه « نوح » را با معنى و حضور قلب بخوانيد كه گشايش بسيار است ، از مسافر خود نيز نگران نباشيد ، كار او به زودى انجام مىپذيرد و مسافرت شما عملى مىشود و بيمارتان شفا مىيابد ، اما خريدوفروش در اين حالت به صلاح نمىباشد ولى تغيير شغل انجام مىگيرد و در امور تحصيلى موفق مىشويد . 4 - آقا يا خانم عزيز ، با توجّه به بيت‌هاى اين غزل خصوصيات شما چنين است : از مقرراتى كه دست و پاى شما را به بند مىكشد ، گريزان مىباشيد و سعى داريد در رفتار خود متعادل عمل كنيد ، صرفه‌جويى را دوست داريد ولى ذاتا آدم ولخرجى مىباشيد اگر به كسى كمك كنيد احساس آرامش مىكنيد ، از يك‌دندگى شما همه دلخورند . 5 - رنگ برارزندهء شما ، قرمز ، سرمه‌اى و سفيد است كه بر وقار شما مىافزايد و دلها را به سوى شما بيشتر جلب مىكند .