كه بخواهد يك چنين ديوانى را با وصف مذكور يعنى ديوانى مكمّل ( نه منتخب ) از خواجه كه در صحّت انتساب محتويات آن به خواجه كمّا و كيفا حتّى المقدور جاى شك و ترديدى نباشد بطبع رساند چيست ؟ بعبارة اخرى اگر كسى بخواهد نه به قصد تجارت و علاوه كردن چاپى بر چاپهاى بىحدّ و حصر ديوان حافظ بلكه فقط به قصد تمتّع و استفادهء خود و نيز بهرهمند ساختن ديگران ديوانى كامل و تمام ولى بىحشو و زوايد از خواجه كه هم از حيث متن تا حدّ امكان مصحّح و مضبوط باشد و هم از اشعار الحاقى شعراء ديگر غير خواجه كه چنان كه همهكس مىداند در طىّ اين شش قرن از عصر حافظ تا عصر ما مقدار عظيمى از آنها متدرّجا در ديوان خواجه داخل شده بكلّى عارى و خالى باشد طبع نموده در دسترس عامّه فضلا و محبّين روز افزون خواجه بگذارد و تكليف او ما بين اينهمه نسخ مختلفهء خارج از حدّ احصا چيست و كدام نسخه يا نسخ را بايد اساس طبع خود قرار دهد و كدامها را بايد طرح نمايد و چگونه از عهدهء مسئوليّتى كه او را در مقابل فضلاء باريك بين جهان متوجّه است بايد بيرون آيد ؟ مثلا راجع به عدّهء اشعار آيا بايد اساس طبع خود را آن نسخه يا نسخى قرار دهد كه محتويات آن از همه بيشتر است يا
ديوان حافظ ( انتشارات زوار ) ( فارسى ) — صفحة 85
مساهمون: شمس الدين حافظ
ص٨٥