[ شرح ] غزل 46
بيت 1 : در بر : در كنار به كام است : بر وفق مراد است .
بيت 2 : ماه رخ دوست : روشنى چهره محبوب تمام است : به ايهام ، كافى است .
ماه تمام است : بدر ، ماه شب چهارده
بيت 3 : سرو گلاندام : صفت دلدار
بيت 4 : قول : ترانه ، آهنگ چنگ : سازى 46 سيمه كه با انگشت نواخته مىشود .
لعل : سنگى گرانبها به رنگ سرخ ، به استعاره لبان سرخ معشوق
بيت 6 : چاشنى : طعم خوش كام : به ايهام ، كام و مراد
بيت 7 : گنج غم : غم به گنج تشبيه شده است . ( تشبيه عناديه )
بيت 8 : نام ز ننگ است : اعتبار و شهرت من در ننگ و بدنامى است . ننگ ز نام است : رسوايى و ننگ من در خوشنامى است . « * »
بيت 9 : رند : بىقيد ، زيرك
بيت 10 : محتسب : مأمور نهى از منكر
بيت 11 : عيد صيام : عيد فطر آخر ماه رمضان .
هامش
* مذهب و روش فرقهى « ملامتيه » اين بوده است كه به اعمال و رفتار و ظاهرشان ملامت شوند و لذا حسن شهرت را ننگ تلقى مىكردهاند . خواجه حافظ نيز ملامتى بوده است .وفا كنيم و ملامت كشيم و خوش باشيم * كه در طريقت ما كافرى است رنجيدن« حافظ »