گفتار هفتم قاعده تسبيب
قاعده تسبيب يكى از قواعد فقهى و حقوقى است كه به لحاظ آثار فراوانش تحقيق و بررسى پيرامون آن داراى فوائد و ثمرات بسيار است و اگر چه در مباحث مختلفى از فقه مانند كتاب غصب ، قصاص و ديات ( بحث موجبات ضمان ) سخن از تسبيب به ميان آمده است ، ولى در هيچكدام به طور مستوفى مورد تحقيق قرار نگرفته است كه اين امر نگارنده را بر آن داشت تا پيرامون آن به بررسى بپردازد .
الف ) آيا تسبيب يك اصطلاح روائى است ؟
اولين نكتهاى كه بايد تذكر داده شود آن است كه كلمه تسبيب يك اصطلاح روائى نيست ، بلكه فقها آن را از احاديث وارده اصطياد نمودهاند ، از اين جهت است كه مرحوم صاحب جواهر معتقد است كه بحث فقهى درباره كلمه تسبيب لغو است و در اين رابطه پس از ذكر تعاريف آن مىگويد : « نمىدانيم انگيزه فقها از ذكر اين تعاريف چيست با اينكه در نصوص و روايات ذكرى از تسبيب به ميان نيامده تا بتواند