در كتاب مصباح الزائر سيّد ابن طاووس و بشارة المصطفى « 1 » - كه هر دو از كتب معتبره است - موجود است و ابداً ذكرى از ورود اهل بيت در آن هنگام نشده ، با آن كه به حسب مقام بايد ذكر شود « 2 »
.
ب - عدم بازگشت خاندان پيامبر صلى اللَّه عليه و آله به كربلا در اربعين اوّل
سيّد ابن طاووس قدّس سرّه بازگشت اهل بيتِ سيّد الشهدا عليه السلام را در اربعين اوّل ، مستبعد مىداند ؛ ولى منكر اصل بازگشت آنها به كربلا نيست . متن عبارت ايشان ، اين است :
در مصباح المتهجّد ديدم كه خانواده امام حسين عليه السلام ، در روز بيستم صفر ، به همراه مولايمان امام سجّاد عليه السلام وارد مدينه شدند « 3 » و در غير اين كتاب ، آمده كه آنان در بازگشت از شام ، روز بيستم صفر به كربلا رسيدند و اين هر دو قول ، بعيد است ؛ زيرا عبيد اللَّه بن زياد - كه لعنت خدا بر او باد - به يزيد ، نامه نوشت و حادثه كربلا را برايش گزارش كرد و از وى اجازه خواست كه خاندان امام حسين عليه السلام را بفرستد ، و تا جواب يزيد نرسيد ، اقدامى صورت نداد و اين كار ، به حدود بيست روز يا بيشتر ، وقت نياز دارد .
و نيز روايت شده كه وقتى كاروان اسيران را به شام بردند ، آنها در دمشق به مدّت يك ماه در جايى ماندند كه از گرما و سرما ، در امان نبودند و صورت قضيّه ، مقتضى است كه اهل بيت ، تا رسيدن به عراق يا مدينه ، بيش از چهل روز از زمان شهادت ، تأخير داشتهاند . پس عبورشان از كربلا در بازگشت [ از شام ] ، شدنى است ؛ ولى در بيستم صفر نمىتوانند رسيده باشند « 4 » .
با تأمّل در اين سخن ، روشن مىشود كه ميان كلام سيّد ابن طاووس در اين جا با آنچه در كتاب الملهوف نقل كرده كه خاندان امام حسين عليه السلام در بازگشت از شام ، از كربلا
هامش
( 1 ) ر . ك : مصباح الزائر : ص 286 و بشارة المصطفى : ص 74 .
( 2 ) منتهى الآمال : ص 524 .
( 3 ) مصباح المتهجّد : ص 787 .
( 4 ) الإقبال : ج 3 ص 100 .