از آن مراجعت به منزل كرديم . امروز هوا خيلى مساعد بود و دريا هم از تلاطم افتاده آرام بود . شب را دو نفر قارى مصرى آمدند ، اغلب سور قرآنى را حفظ كرده بودند . هر يك چند سوره به لحن مصرى قرائت كردند . بسيار خوب تلاوت نمودند و قواعد تجويد را در نهايت خوبى و صحّت رعايت مىنمودند . چون خوب تلاوت قرآن مىكردند ، قرار دادم فردا هم بيايند قرائت نمايند .
چهارشنبه نهم بعد از طلوع آفتاب به باغچهء منزل خودمان رفته آن دو نفر قارى مصرى نيز آمده مشغول قرائت شدند و از تلاوت آنها محظوظ شدم . الحق قرائت قرّاء مصرى نهايت امتياز را دارد و طرز قرائت ، آن است كه آنها دارند . بعد از ظهر سوار شده از باغات يافه خارج گشته به مكتبخانه اسرائيليه رفتيم . اين مدرسه در سمت يمين صحرا واقع است و از جانب اسرائيليين شهر پاريس ساختهاند و ده سال است ساخته شده است و معروف به مكتبخانهء اسرائيليه است . اطفال چند از قدس شريف و يافه آورده در آنجا منزل دادهاند ، درس فيزيك و شيمى و جغرافيا و علوم ديگر مىآموزند و اغلب آنها اطفال فقرا هستند و مخارج شب و روز آنها را از هر مقوله در آن مدرسه مىدهند . و در جلو مدرسه ، خيابان مرغوبى ساختهاند و در دو طرف آن باغچههاى موزون مرتب انداختهاند و اشجار مركبات را به نظم و ترتيب غرس كردهاند و انواع رياحين كاشتهاند رئيس و ناظر مدرسه به استقبال آمدند و احتراماً پردهء بيرق را در بالاى مدرسه كشيدند .
اول به اطاق رئيس مدرسه رفتيم ، ميوه و غذا حاضر كرده بودند ؛ از مركبات آن قدرى صرف شد . از قرار معلوم بناى اين مدرسه نيز به دست همين رئيس شده است . بعد به اطاق خوابگاه متعلمين در نهايت تنقيح بود . بعد از آن به مجلس متعلمين رفتيم و به ميرزا سيد مهدى طبيب ، كه از تربيت يافتگان مدرسه دارالفنون طهران است ، گفتيم چند مسأله از آنها سئوال نمود ؛ در نهايت خوبى از عهدهء جواب بر آمدند . اظهار مهربانى به آنها كرده آنها هم به الحان خوش تورات را به دست گرفته و به زبان عبرى به نام نامى اعليحضرت قدر قدرت شاهنشاه دولت عليّه ايران - روحنافداه - و اعليحضرت سلطان عبدالحميدخان - خلدالله ملكه و سلطانه - خطبه خوانده و دعا كردند ؛ پس از آن بيرون آمده در اطراف باغچهها گردش كرديم . درختى در آنجا ديديم كه برگ آن عطر سوسنبر داشت ، دو كوزه از آن
سفرنامه مكه ( دليل الأنام في سبيل زيارة بيت الله الحرام والقدس الشريف ومدينة السلام ) ( فارسى ) — صفحة 238
مساهمون: سلطان مراد ميرزا حسام السلطنه
ص٢٣٨