منابع متقدم و متأخر اين روايت را تأييد نمىكنند . با اينكه طبرى ، بلاذرى ، ابن اعثم و دينورى جزييات پيكار خازر و آنچه را در آن رخ داده است ، به تفصيل گزارش كردهاند ، ديگر مورخان جزييات دقيق و مطلوب را به گونهاى ديگر بيان كردهاند . برخى به گزارش بسيار كوتاه و مختصر بسنده كرده ، و برخى ديگر فقط نتايج و پيامدهاى آن را آوردهاند . به هرحال جنگ از سپيده صبح آغاز و هنگام غروبِ آفتاب به پايان رسيد .
منابع اصلى درباره سرنوشت عمير بن حباب - از فرماندهان سپاه شام - اختلاف نظر دارند . بلاذرى در اينباره دو گونه روايت آورده است . روايت نخست مىگويد : « عمير فرار را عار دانست و همراه سپاه شام ضد كوفيان جنگيد » . روايت دوم مىگويد : « وى از همان آغازِ نبرد جزء نخستين فراريان سپاه شام بود » . « 1 » اما طبرى و ابناعثم تأكيد دارند كه عمير بن حباب با بهانهاى جنگيد . از روايت اين دو مورخ فهميده مىشود كه وى پس از نبرد ، از سپاه شام جدا شد ؛ زيرا ابراهيم ، او را به ولايت « كفرتوثا » و « طورِ عبدين » گماشت ؛ همانگونه كه ابن اثير نيز اشاره كرده است . دينورى بيش از ديگر مورخان بر نقش عمير بن حباب در شكست دادن سپاه شام ، به سبب انتقامگيرى كشتهشدگان تيره قيسى در مرج راهط تأكيد كرده است . « 2 » مسعودى نيز در اينباره نظر دينورى را تأييد مىكند .
هامش
( 1 ) . انساب الاشراف ، ج 6 ، صص 425 - 428 .
( 2 ) . الاخبار الطوال ، ص 293 - 296 .