و در اثر قوّت و جلاء قلب داراى گوش شنوا و عقل درّاك گردند و چشم دلشان باز شود و در اثر باز شدن گوش و دل آنها حقايق بر ايشان آشكار گردد زيرا كه اينان گوش و چشم ظاهرشان كر و كور نيست لكن چشم دلشان كور است كه آيات خدا را نمينگرند و نيز گوش دلشان كر است كه كلمات حقّانى در گوش سنگين آنها تأثير نمينمايد .
وَ يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذابِ وَ لَنْ يُخْلِفَ اللَّهُ وَعْدَهُ وَ إِنَّ يَوْماً عِنْدَ رَبِّكَ كَأَلْفِ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ
كفار و مشركين از روى استهزاء ميگفتند اين وعدههاى عذاب كه ما را به آن تهديد ميكنى كى خواهد رسيد ، در اين آيه حكاية از قول آنان فرموده كه اى محمد صلى اللَّه عليه و آله و سلّم اينها در ورود عذاب عجله ميكنند باينان بگو هرگز خداى تعالى خلف وعده نميكند و وعده عذاب شما روزى فرا ميرسد كه آن روز نزد پروردگار شما مثل هزار سال از آن ايّامى است كه شماره ميكنيد .
اين آيه بما ميفهماند كه علم خداى تعالى علم حضورى است و گذشته و آينده نسبت بعلم او يكسانست و تمام زمانها در احاطه علميّه او آنى مينمايد لكن چون سنّت او بر اين جارى شده كه براى هر چيزى وقتى تعيين نموده اين است كه موقع عذاب شما كه در قيد زمان ميباشيد روزى ميرسد كه به حساب شما آن يك روز مثل هزار سال بشمار ميرود و او تعالى ( حليم است ) در عذاب عجله نميكند .
و براى جلوگيرى عجله آنها و تسلى دل رسولش فرموده
وَ لَنْ يُخْلِفَ اللَّهُ وَعْدَهُ
و مفسرين
( يَوْماً عِنْدَ رَبِّكَ )
در آيه را دو طور توجيه نمودهاند :
بقولى مقصود از ( يوم ) روز آخرت است كه يك روز آن مطابق هزار سال دنيا است .
و بقول ديگر چگونه شما در عذاب عجله ميكنيد در صورتى كه عذاب آن يك روز مطابق با هزار سال به حساب شما است زيرا كه روزهاى سختى دراز مينمايد و معنى اول بحقيقت نزديكتر مينمايد .