إِنَّما كانَ قَوْلَ الْمُؤْمِنِينَ إِذا دُعُوا إِلَى اللَّهِ وَ رَسُولِهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ أَنْ يَقُولُوا سَمِعْنا وَ أَطَعْنا وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ
آيه مؤمنين و ظالمين را از هم امتياز ميدهد و گويا علامت ايمان و رستگارى را چنين وارد نمود مىكند كه مؤمنين مردمانى خواهند بود وقتى بسوى خدا و پيمبرش خوانده ميشوند كه بين آنان به حق و درستى قضاوت كند و بعدل بين آنها حكم صادر نمايد آنها مطيع و فرمان بردار امر خدا ميگردند و از حكم خدا و رسول سرپيچى نميكنند و هر طورى كه در باره آنها حكم صادر گردد گويند مطيع و فرمان برداريم و اينهايند سعادتمندان و رستگاران .
آرى چون هر چيزى را علامتى است كه صادق را از كاذب تميز ميدهد و به آن امتحان ميگردد قوله تعالى سوره عنكبوت آيه اول
أَ حَسِبَ النَّاسُ أَنْ يُتْرَكُوا أَنْ يَقُولُوا آمَنَّا وَ هُمْ لا يُفْتَنُونَ
آيا مردم چنين گمان ميكنند كه بمحض اينكه بگويند ايمان آورديم از آنها قبول مىشود و آنان آزمايش نميگردند هرگز چنين نخواهد بود بلكه كسانى كه پيش از شما بودند آنها را نيز در مورد امتحان قرار ميداديم تا مؤمن راستگو كه ايمان در قلبش نفوذ نموده و منافق دروغگو كه به زبان اقرار مىكند و بقلب انكار دارد و يا در شك است امتياز پيدا نمايند .
وَ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ يَخْشَ اللَّهَ وَ يَتَّقْهِ فَأُولئِكَ هُمُ الْفائِزُونَ
آيه اعلام مىكند كه فائز گرديدن بمقامات عاليه منوط به چند چيز است :
اول اطاعت خدا و رسول او كه آنچه بر آن موظّف گرديده از عبادات و طاعات و ترك معاصى و اجراء حقوق الهى بدون كم و زياد و رأى انديشى از خود اطاعت نمايد و فرمان بردار باشد .
دوم از علامت نفوذ ايمان در قلب مؤمن خوف و خشيت و استيلاء عظمت و جلال خداوندى است ، البته كسى كه خدا را ببزرگى و الوهيّت شناخت و بنفوذ قدرت او عارف گرديد به قدر معرفت و شناسايى وى خوف از عذاب و سخط ( شديد العقاب ) بر قلب او طارى ميگردد و از غضب و سخط او هراسان است .