اين قسم دروغ و خدا خبير و دانا است به آنچه در باطن شما از نفاق مخفى است .
( طبرسى )
قُلْ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ فَإِنْ تَوَلَّوْا فَإِنَّما عَلَيْهِ ما حُمِّلَ وَ عَلَيْكُمْ ما حُمِّلْتُمْ
الخ خطاب بپيمبر گرامى نموده كه به اين مردم بگو مطيع امر خدا و رسول گرديد و اگر اعراض نمائيد به ضرر خودتان تمام مىشود و وظيفه رسول همان است كه تبليغ رسالت نمايد و حكم خدا را بمردم برساند و وظيفه شما چنين خواهد بود كه اطاعت نمائيد و گفتههاى رسول صلّى اللَّه عليه و آله و سلم بپذيريد اگر پذيرفتيد بطريق سعادت و فضيلت رهسپار ميگرديد و اگر اطاعت ننموديد البته گمراه خواهيد گرديد و بر رسول ما وظيفهاى نيست مگر تبليغ رسالت كه حكم خدا را بمردم برساند .
وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ
( من ) در ( منكم ) بيانى است يعنى از شما مؤمنين . خداى تعالى بمؤمنين و گروندگان و تصديق كنندگان برسول صلّى اللَّه عليه و آله و سلم و ما جاء به النبى وعده داده كه اگر مطابق ايمانتان اعمال شايسته كرديد .
لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ
بلام تأكيد كه متضمّن قسم است و نون ثقيله وعده را مؤكّد گردانيده مؤمنينى كه چنين باشند آنها را جانشين گرداند در زمين و زمين كفّار را از عرب و عجم به ارث ببرند و سلطان و مالك روى زمين گردند همين طورى كه با كسانى كه پيش از شما از بنى اسرائيل بودند چنين كرد ، زمين مصر را به ارث به آنان منتقل گردانيد .
وَ لَيُمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِينَهُمُ الَّذِي ارْتَضى لَهُمْ
بواو عطف جمله را متفرّع بر جمله بالا گردانيده يعنى چنين كند تا اينكه براى آنان متمكن و مستقرّ گردد آن دينى يعنى دين اسلام را كه براى آنها