تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير مخزن العرفان در علوم قرآن ( فارسى ) — صفحة 22

مساهمون:

ص٢٢
وَ إِبْراهِيمَ إِذْ قالَ لِقَوْمِهِ اعْبُدُوا اللَّهَ وَ اتَّقُوهُ ذلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ
پس از داستان طوفان و كشتى ساختن نوح نبى ( ع ) در مقام حكايت حضرت ابراهيم عليه السلام و ارشاد نمودن او برآمده كه عمده چيزى كه منظور نظر آن بزرگوار و نيز باقى پيمبران بوده عبادت و پرستش خداى يكتا و ايمان و تقوى است زيرا كه سعادت بشر در تحصيل دو حكمت تحقّق ميپذيرد يكى را حكمت نظرى نامند كه اول خدا را از طريق برهان و نظر بشناسد زيرا كه ثمر و نتيجه ( حكمت نظرى ) همين است كه معارف از طريق نظر و استدلال حاصل گردد نه از راه تقليد و عادت و ديگر ( حكمت عملى ) كه از آن ( تقوى ) پديد ميگردد زيرا ( بحكمت عملى ) است كه ميتوان صفات و ملكات نفسانى را روى ميزان و حدّ معتدل قرار داد بطورى كه از آن عدالت كه حد وسط بين افراط و تفريط است پديد گردد و تقوى ثمره و نتيجه عدالت خواهد بود و بدون تحصيل اين دو علم ايمان واقعى و تقواى حقيقى پديدار نخواهد گرديد ، اينست كه در آخر آيه فرموده خير و سعادت شما در عبادت خدا است ( كه پديده شناسايى اوست ) و در تقوى است كه اثر و نتيجه تهذيب اخلاق و صفات شما خواهد بود
إِنَّما تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَوْثاناً وَ تَخْلُقُونَ إِفْكاً إِنَّ الَّذِينَ تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ لا يَمْلِكُونَ لَكُمْ رِزْقاً
آيه به دو مطلب اشاره مينمايد يكى در مقام سرزنش و ركاكت عمل مشركين برآمده كه اينان از روى جهالت و بى خردى بتها را پرستش مىنمودند « افك » دروغى را گويند كه برهم بافته شده باشد و مشركين بدروغى كه بهم بافته‌اند بتها را إله ميگفتند و ديگر ارشاد به حكم عقل مينمايد كه آدم عاقل چگونه پرستش مينمايد غير از خدا بتهايى را كه شعور و عقل ندارند در صورتى كه شما مشركين ميدانيد كه بتها چنين قدرتى ندارند كه بشما روزى بدهند
فَابْتَغُوا عِنْدَ اللَّهِ الرِّزْقَ وَ اعْبُدُوهُ وَ اشْكُرُوا لَهُ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ
خطاب بافراد بشر است كه اگر خدا را بطور شايستگى عبادت نمائيد و دنبال كسب و عمل برويد و شكر گذار نعمتهاى او باشيد روزى شما را از راه ( لا يحتسب )