دربارهء يهوديان اين بخش از جهان به اين نتيجه مىرسد كه بيش از نه دهم يهوديان اروپاى شرقى از قبايل تركان كافرى بودهاند كه براى مستحيل نشدن ميان مسلمانان و مسيحيان بيزانس در سدههاى دوازدهم و سيزدهم به آيين يهوديت گرويدهاند و به همين ترتيب كستلر نتيجه مىگيرد كه بيش از نود درصد از يهوديان اروپاى شرقى به شكلى داراى ريشهء آسيايى هستند و ارتباطى به مهاجران يهودى فلسطين ندارند .
شرح
( 39 ) حبيبى : 608 .
( 40 ) مقدسى : 72 ؛ حدود العالم : 97 ؛ ابن حوقل : 177 .
( 41 ) حدود العالم : 97 .
( 42 ) يعقوبى : البلدان : 62 .
( 43 ) مقدسى : 433 .
( 44 ) لسترنج : 447 .
( 45 ) بارتولد ، تذكرهء جغرافيايى . . . : 51 .
( 46 ) براى اين كتيبهها ، نك :Gnoli , Le Iscrizioni Giudeo - Persiane , cit .( 47 ) ابن فندق ، 22 .
( 48 ) به نظر برخى از مورخان و محققان اگر اسلام وارد منطقه نمىشد به احتمال بسيار مسيحيت نستورى به سرعت به صورت آيين غالب آنجا درمىآمد .
( 49 ) باث ورث ، 26 و 27 .
( 50 ) حبييب : 605 .
( 51 ) ماركوارت ، ايرانشهر : 154 .
( 52 ) فراى ، عصر زرين : 60 .
( 53 ) المقدسى : 252 .
( 54 ) همان ، 253 .
( 55 ) همان ، 252 .
( 56 ) همان ، 253 .