الف : يك بخش مذهبى با يك بناى غولآساى چهار طبقه به شكل زيگوراتهاى متداول در شهرهاى بين النهرين ، همراه مقبرهء كاهنان با شمارى هداياى بسيار گرانبها مانند سر طلايى گاو نر .
ب : منطقهء صنعتى كه عمدتا به كار توليد انبوه سفال اشتغال داشت .
پ : بخش مسكونى متشكل از سه نوع مشخص و مجزاى معمارى كه بىشك نشاندهندهء پيچيدگى جامعه و دست كم وجود سه طبقهء متمايز اجتماعى در آلتين تپه است .
نخستين نوع معمارى مسكونى را خانههاى چند اتاقى تشكيل مىداد كه در نزديكى بخش صنعتى قرار داشت و احتمالا متعلق به خانوادههاى صنعتگران بود . هريك از اين واحدها شامل يك حياط ، يك اجاق و تعدادى اتاق مسكونى بود . اين بناها متعلق به خانوادههايى با يك نظام اقتصاد اشتراكى بوده كه زندگى آنان از سطح بالايى برخوردار نبوده است . اين نكته ، از شيوهء معمارى ، نقشهء نامنظم و نوع مصالح به كار رفته در اين خانهها به خوبى مشهود است . غذاى اين مردم از راه شكار جانوران وحشى تامين مىشده است . تقريبا نيمى از بقاياى استخوانهاى به دست آمده از زبالهدانىها به جانوران وحشى چون غزال ، بز كوهى و نوعى گورخر تعلق داشته است .
دومين نوع خانهها ، نقشههايى نسبتا مشخص و منظم دارند اما بزرگترين ويژگى و وجه تمايز آنها نسبت به خانههاى نوع نخست مستقل بودن آنهاست . هرواحد از اين خانهها كه شامل يك آشپزخانه ، يك حياط ، يك اجاق و يك تنور مجزا بوده ، تنها براى يك خانوادهء مستقل طرحريزى شده بوده است . نياز گوشتى ساكنان اين گروه از خانهها عمدتا از جانوران اهلى گوسفند و بز تامين مىگرديد .
نوع سوم واحدهاى مسكونى ، خانههاى بسيار وسيع به شكل راستگوشه يا چهارگوشه بود كه هريك زمينى به وسعت 43 تا 102 متر مربع را دربر مىگرفت . تمام شواهد گوياى آن است كه اين خانهها متعلق به روحانيون بوده است و بخش مستقلى از شهر كه حفار آن را « بخش برگزيدگان » ناميده است به اين خانهها اختصاص داشت .
مرو ( بازسازى جغرافياى تاريخى يك شهر بر پايه نوشته هاى تاريخى و شواهد باستان شناسى ) ( فارسى ) — صفحة 121
مساهمون: منصور سيد سجادى
ص١٢١