چشم گشودن هم ناممكن .
بدين سان ، كسانى كه به خداوند متعال نزديكترند ، در راه او ، يعنى در راه احياى ارزشهاى الهى ، تلاش بيشترى مىكنند و سختىهاى بيشترى مىبينند :
هر كه در اين بزم ، مقرّبتر است * جام بلا ، بيشترش مىدهند .
و از اين رو ، انبياى الهى و اوصياى آنان ، بيش از ديگران در اين جهان ، در معرض ناگوارايىها و سختىها هستند ، چنان كه از امام صادق عليه السلام روايت شده كه فرمود :
إنَّ أشَدَّ النَّاسِ بَلاءً الأنبِياءُ ، ثُمَّ الَّذينَ يَلُونَهُم ، ثُمَّ الأمثَلُ فَالْأمثَلُ . « 1 »
بى گمان ، پيامبران ، بيش از همه سختىِ بلا را مىچشند ، پس از آنها ، جانشينان و پيروانشان و سپس ، به ترتيب ، كسانى كه نزد خدا ، مقامى ارجمندتر دارند .
و خاتم انبيا صلى الله عليه و آله - كه سرآمدِ مقرّبان و دوستان الهى است - ، پيش از ساير پيامبران ، سختى مىكشد . از ايشان ، روايت شده كه فرمود :
ما أُوذِىَ نَبِىٌّ مِثلُ ما أُوذِيتُ . « 2 »
هيچ پيامبرى ، مانند آنچه من آزار ديدم ، آزار نديد . « 3 »
و پس از پيامبر صلى الله عليه و آله ، امام على عليه السلام بيشترين سختىها را تحمّل كرده است . امام عليه السلام ، طبق نقلى ، در بارهء سختىهايى كه در زندگى ديده ، مىفرمايد :
فَصَبَرتُ وَ في العَينِ قَذى وَ في الحَلقِ شَجَى . « 4 »
پس شكيبايى كردم ، در حالى كه گويا در چشمانم ، خاشاك و در گلويم ، استخوانى است .
و از همسرش فاطمهء زهرا عليها السلام نيز گزارش شده :
هامش
( 1 ) . الكافى ، ج 2 ، ص 252 ، ح 1 .
( 2 ) . المناقب ، ابن شهر آشوب ، ج 3 ، ص 247 ؛ بحار الأنوار ، ج 39 ، ص 56 .
( 3 ) . البته شايد مراد از اذيّت ، آزارهايى باشد كه تا قيامت بر امّت پيامبر صلى الله عليه و آله وارد مىشود .
( 4 ) . نهج البلاغة ، خطبهء 3 .