8 . برهان عدم تبعيض در فيض
وجود امام معصوم بزرگترين فيض خدا به انسانهاست . از سوى ديگر تبعيض در فيض جايز نيست . پس در زمان حاضر نيز فيض وجود امام معصوم ، كه همان امام زمان عليه السلام است ، وجود دارد .
به اين برهان مىتوان اشكال كرد كه اگر تبعيض اشكال دارد پس چرا اكنون امام مهدى عليه السلام مانند امامان ديگر حاضر نيست ، و چرا خداوند سبحان موانع ظهور او را بر طرف نمىكند ؟ آيا اين تبعيض نيست ؟ به علاوه ، اين برهان بر اساس وجوب فيض و لطف سامان يافته است و از اين رو محتاج قاعدهء لطف است كه قبلًا به نقد آن پرداختيم .
9 . برهان استقراء تامّ
با استقراء امّتهاى پيشين در مىيابيم كه هميشه نبى يا امام معصوم در جهان بوده است . بنا بر اين پس از شهادت امام عسكرى عليه السلام نيز بايد نبى يا امام معصومى باشد كه همان امام مهدى عليه السلام است .
به اين برهان مىتوان اشكال كرد كه استقراء وقتى تام است كه در همهء زمانها و مكانها صورت گرفته باشد . حتّى اگر فرض كنيم در همهء زمانهاى قبل اين گونه بوده باشد ( كه نيست يا قابل اثبات نيست ) ، آينده كه هنوز استقراء نشده است و بدون دليل هم نمىتوان حكم گذشته را به آينده تسرى داد ؛ مگر اين كه به روايات وجود حجت در همهء زمانها استناد شود .
10 . برهان رئيس مدينهء فاضله
به اعتقاد فارابى رئيس مدينهء فاضله بايد انسان كامل باشد و انسان كامل كسى است كه عقل او به فعليّت رسيده است و با عقل فعال اتصال دارد . « 1 » مصداق چنين انسانى
هامش
( 1 ) . ر . ك : سياست مدنيّه ، فارابى ، ترجمهء سيّد جعفر سجادى : ص 192 .