تخطي إلى المحتوى الرئيسي

علوم العربية — صفحة 191

مساهمون:

ص١٩١
و در باب مفاعلة جائز است همزة را قلب به ياء نمود و گفت : " سايل ، يسايل ، سايل ، مسايلة " . و در باب تفاعل قلب به ياء يا واو كرده و بگويند : " تسايل ، يتسايل ، تسايل ، تسايلا " يا " تساول ، يتساول ، تساول ، تساولا " گفته شود . و در باب تفعّل قلب به واو ، و " تسوّل ، يتسوّل ، تسوّل ، تسوّلا " بگويند . 2 - مادّه رؤية : ديدن " ثلاثى مجردش طبق قاعده صيغه سازى " رأى ، يرأى ، ارء " مىباشد ، لكن همزه عين الفعل را از صيغه مضارع و امر حذف ، و حركتش را به فاء الفعل نقل داده ، ميگويند : " يرى ، ر " ، و اين حذف در مضارع و امر واجب ، ولى در ماضى به ندرت در بعضى اشعار ديده شده ، چنانچه استعمال مضارع و امر به صورت اصلش بسيار نادر است . چهارده صيغه ماضى چنين است . " راى ، رايا ، راوا ، رات ، را تا ، راين ، رايت ، رايتما ، رايتم ، رايت ، رايتما ، رايتنّ ، رايت ، راينا " چهارده صيغه مضارع چنين است : " يرى ، يريان ، يرون ، ترى ، تريان ، يرين ، ترى ، تريان ، ترون ، ترين ، تريان ، ترين ، ارى ، نرى " . چهارده صيغه امر چنين است : " لير ، ليريا ، ليروا ، لتر ، لتريا ، ليرين ، ر ، ريا ، روا ،
علوم العربية — صفحة 191 | هاشم حسيني تهرانى