است ، و غير از اينها مثالهاى ديگرى هست .
2 - در بعضى موادّ مضاعف ، عين الفعل حذف گرديده . و اين حذف سماعىّ است ، مانند :
" قَرْنَ فِي بُيُوتِكُنَّ :
در خانههايتان قرار گيريد - سورة الاحزاب - 33 - آيه 33 " فعل امر است خطاب به زنان پيغمبر " صلّى اللّه عليه و آله " اصل آن " اقررن يا اقررن " بوده ، زيرا اين ماده به اين معنى هم از باب " فعل يفعل " و هم از باب " فعل يفعل " آمده ، حركت عين الفعل را به فاء الفعل نقل و عين الفعل را حذف نمودند ، و چون فاء الفعل متحرّك شد ، نيازى به همزه وصل نبود ، حذفش كردند ، نافع و عاصم از قرّاء سبعة از باب " فعل يفعل " گرفته و " قرن " خواندهاند ، و ديگران از باب " فعل يفعل " گرفته و " قرن " خواندهاند ، و
" انْظُرْ إِلى إِلهِكَ الَّذِي ظَلْتَ عَلَيْهِ عاكِفاً :
بنگر بسوى خدايت كه پيوسته بر پيرامونش ميگردى طه - 20 - آيه 97 " خطاب موسى است به سامرى هنگامى كه گوساله ساختهاش را آتش زد و خرد كرد و به دريا افكند ، اصل آن " ظللت " بوده ، عين الفعل را حذف كردند " ظلت " شد ، و بعضى از قرّاء " ظلت خواندهاند ، بناء بر آنكه حركت عين الفعل را به فاء الفعل نقل كرده باشند و مانند آن در آنچه گفته شد
" لَوْ نَشاءُ لَجَعَلْناهُ حُطاماً فَظَلْتُمْ تَفَكَّهُونَ :
اگر بخواهيم هرآينه آن زراعتتان را تباه نمائيم پس بشگفت آئيد و پشيمان شويد - سورة الواقعة - 56 - 65 " اصلش " ظللتم " بوده ، و در غير قرآن " مست " استعمال شده كه اصلش " مسست " بوده ، و " احست " كه اصلش " احسست " بوده است ،