تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح فارسى كفاية الاصول مرحوم آخوند خراسانى — صفحة 244

مساهمون:

ص٢٤٤
. . . . . . . . . .
شرح
يا بانتفاء موضوع جواب آنكه مجرد اتيان مقدمه سقوط امر ندارد تا باقى آورده شود با ذى المقدمه كما لا يخفى . و اما بيان وجه تسلسل آنكه ذات مقدمه بنا بر مقدمه موصله جزء مقدمه موصله است سؤال مىكنيم آيا ذات مقدمه واجب است يا بقيد موصله اگر ذات مقدمه واجب باشد خلف است و اگر موصله نقل كلام در آن خواهيم نمود الى ان تسلسل . جواب آنكه عنوان موصوله اشاره بخارج است به آن حصه كه ملازم است با ذى المقدمه كما آنكه گذشت نه قيد واجب و نه قيد وجوب است بلكه غرضى از وجوب ذى المقدمه ايصال است و غرضى جزء موضوع يا شرط حكم گرفته نمىشود كما آنكه مصنف جواب مرحوم شيخ انصارى را در لزوم قصد عنوان مقدمه داد و آنكه قصد عنوان مقدمه لازم نيست در جائى كه فرموده و بالجملة يكون التوصل بها الى ذى المقدمة من الفوائد المترتبة على المقدمة الواجبة الى آخر كلامه زيد فى علو مقامه .

[ دو غرض در وجوب مقدمه مىباشد ]

و حاصل آنكه دو غرض از وجوب مقدمه مىباشد . اول سد عدم هر مقدمه‌اى از خود يعنى ذى المقدمه از جهت اين مقدمه كه آورده شد مانع وجودى ندارد ولى نسبت به باقى مقدمات كه آورده نشده مانع موجود است غرض دوم كه تمام مقدمات در آن شريكند آنست كه تمام مقدمات براى رسيدن به ذى - المقدمه و ايصال به آن مىباشد كه اگر به ذى المقدمه نرسيديم اصلا آوردن مقدمات اثر و فائده ندارد و لو تمام آنها را بياوريم و بنابراين بايد دو غرض در نظر داشته باشد بلكه غرض ايصال بايد باشد و هر فعلى اوسع از غرض آن ممكن نيست باشد بنابراين چون غرض از مقدمه وصول به ذى المقدمه است قهرا آن مقدمتى واجب مىشود كه ايصال در آن باشد نه مطلقا بعضى از اعلام در شرح كفايه تقسيم نموده‌اند مقدمه موصله را در هفت قسم تا آنجائىكه مىفرمايد :